çalkalamak
fiilçal·ka·la·mak
Kelimeyi anlamak için
Temel fikir, sulu bir şeyi ya da içinde bir şey bulunan bir kabı sarsarak karıştırmaktır: "şişeyi çalkalamak". Bir şeyi suyla çalkalayarak temizlemek de buradan gelir: "ağzını çalkalamak". Tahılı kalburda sarsarak elemek ve kuluçka yumurtalarını çevirmek de bu fiille anlatılır. Göbek ya da kalçayı sürekli oynatmak ve midenin bulanması da "çalkalamak"tır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
Sulu bir şeyi sarsarak veya çırparak karıştırmak; çalkamak.
- Fincanını çalkalayıp çalkalayıp diker, dibinde hiç telve bırakmamacasına!— Attilâ İlhan
- 2.
İçinde bir şey bulunan bir nesneyi sarsarak sallamak.
- Kahvelerde zar çalkalayan avuçlar görüyorum.— Yusuf Ziya Ortaç
- 3.
Bir şeyi içinden su çarparak geçirmek yolu ile temizlemek.
- 4.
Tahılı sarsarak kalburdan geçirmek, elemek.
- 5.
Vücudun göbek, kalça vb. yerini sürekli oynatmak.
- Aşağıdan yavrum, aşağıdan diye göbek çalkalıyordu.— Osman Cemal Kaygılı
- 6.
Kuluçka yumurtalarını çevirmek.
- 7.
Sağlığının bozulmasına yol açmak.
Dil bilgisi notu
- çalkalamak, dört heceli (çal·ka·la·mak) bir fiildir.
- Fiil kökü “çalkala-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: çalkalıyor, çalkaladı, çalkalayacak, çalkalar.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | çalkalıyorum | çalkalıyorsun | çalkalıyor | çalkalıyoruz | çalkalıyorsunuz | çalkalıyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | çalkaladım | çalkaladın | çalkaladı | çalkaladık | çalkaladınız | çalkaladılar |
| Öğrenilen geçmiş zaman | çalkalamışım | çalkalamışsın | çalkalamış | çalkalamışız | çalkalamışsınız | çalkalamışlar |
| Gelecek zaman | çalkalayacağım | çalkalayacaksın | çalkalayacak | çalkalayacağız | çalkalayacaksınız | çalkalayacaklar |
| Geniş zaman | çalkalarım | çalkalarsın | çalkalar | çalkalarız | çalkalarsınız | çalkalarlar |
| İstek kipi | çalkalayayım | çalkalayasın | çalkalaya | çalkalayalım | çalkalayasınız | çalkalayalar |
| Şart kipi | çalkalasam | çalkalasan | çalkalasa | çalkalasak | çalkalasanız | çalkalasalar |
| Gereklilik kipi | çalkalamalıyım | çalkalamalısın | çalkalamalı | çalkalamalıyız | çalkalamalısınız | çalkalamalılar |
| Emir kipi | – | çalkala | çalkalasın | – | çalkalayın | çalkalasınlar |
| Olumsuz görülen geçmiş | çalkalamadım | çalkalamadın | çalkalamadı | çalkalamadık | çalkalamadınız | çalkalamadılar |
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…