İçeriğe geç
2Wsözlük

dil

isim/ˈdiɫ/

+ Anlam öner

Kelimeyi anlamak için

Temel anlamı ağızdaki tat almaya ve ses çıkarmaya yarayan organdır. Bu organın konuşmadaki rolünden insanların anlaşma aracı olan dil anlamı doğar: "Türk dili". Bir mesleğe, döneme ya da yazara özgü anlatım biçimi de "dil"dir: "hukuk dili". Ayrıca bilgi almak için yakalanan esire de "dil" denir.

Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.

Anlamları

  1. 1.

    anatomi

    ağız boşluğunda tatmaya, yutkunmaya, sesleri boğumlamaya yarayan etli, hareketli, uzun organ, tat alma organı

  2. 2.

    dil bilimi

    insanların düşündüklerini ve duyduklarını bildirmek için kelimelerle veya işaretlerle yaptıkları anlaşma

    • Dilinden Anadolulu olduğu ancak belli oluyordu.— S. F. Abasıyanık
  3. 3.

    belli hâllerde, mesleklere, konulara mahsus dil

  4. 4.

    dil bilimi

    çağa, gruba, yazara mahsus kelime hazinesi ve cümle bilgisi.

  5. 5.

    düşünce, fikir ve duyguları bildirmeye yarayan herhangi bir anlatım aracı

    • Tanpıar sözünü ettiğimiz yaşantıları anlatırken, üzerinde çok uğraşılmış duygusunu uyandıran, imgelerle süslü ve bundan ötürü gereğinden fazla yüklü, fazla şairane bir dil kullanıyor.— Berna MORAN, Bir Huzursuzluğun Romanı: Huzur, Birikim, 46-47, 1978-1979, 116
  6. 6.

    askerlik

    sorguya çekilmek için yakalanan esir

  7. 7.

    coğrafya

    kıstak.

  8. 8.

    makaraların ve bastikaların içine yerleştirilmiş olan, üzerinden geçirilen halatı.

  9. 9.

    müzik

    bazı üflemeli çalgılarda titreşerek ses çıkaran ince metal yaprak.

  10. 10.

    birçok aletin uzun, yassı ve çoğu hareketli bölümleri.

    • Terazi dili çok keskin olmalı ki hassas ölçsün.
  11. 11.

    (Adana ağzı) anahtar.

  12. 12.

    ayakkabı bağlarının ayağı rahatsız etmemesini sağlayan ve bağ altına rastlayan saya parçası.

  13. 13.

    istenilen yöne çevirmeye yarayan, çevresi oluklu, küçük döner tekerlek.

Dil bilgisi notu

  • dil, tek heceli bir isimdir.
  • Son hecesindeki ünlü ince olduğu için ince ünlülü ekler alır: diller.
  • Sözlükte bu maddeye bağlı 13 anlam, 77 deyim, 14 atasözü ve 111 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.

Köken

Osmanlı Türkçesi دیل sözcüğünden devralındı

Hâl ve iyelik çekimi

Göster
Hâl çekimi
HâlTekilÇoğul
Yalındildiller
Belirtmedilidilleri
Yönelmediledillere
Bulunmadildedillerde
Ayrılmadildendillerden
İlgidilindillerin
İyelik ekleriyle
KişiTekilÇoğul
benimdilimdillerim
senindilindillerin
onundilidilleri
bizimdilimizdillerimiz
sizindilinizdilleriniz
onlarındilidilleri

Deyimler (77)

Tümünü göster (77)

Atasözleri (14)

Birleşik ve türemiş sözcükler (111)

dil adası, dil akrabalığı, dilaltı, dil altı bezleri, dil atlası, dil avcısı, dil balığı, dilbasar, dil bilgisi, dil bilimi, dil birliği, dil cambazı, dil coğrafyası, dil dalaşı, dil ebesi, dil felsefesi, dil içi çeviri, dil kavgası, dil laboratuvarı, dil oğlanı, dilotu, dil öğrenimi, dil öğretimi, dil pelesengi, dilsever, dil sürçmesi, dil şakası, dil tutukluğu, dilden dile, dile kolay, dili bağlı, dili bozuk, dili tutuk, dili uzun, dili yatkın, dili zifir, dillere destan, ana dil, bitişken dil, bükümlü dil, diplomatik dil, doğal dil, edebî dil, gizli dil, Güneş Dil Teorisi, iltisaki dil, küçük dil, millî dil, ortak dil, ölçünlü dil, ölü dil, özel dil, resmî dil, sivri dil, standart dil, tatlı dil, tek heceli dil, ulusal dil, üst dil, yabancı dil, yapay dil, yapısal dil bilimi, yapma dil, alt katman dili, ana dili, anahtar dili, Ari dili, Azerbaycan dili, beden dili, çevirici dili, çeviri dili, çocuk dili, danadili, devlet dili, geyikdili, hâl dili, halk dili, ıslık dili, işaret dili, kayış dili, kaynanadili, kedidili, kıyı dili, kilit dili, konuşma dili, kuş dili, üst katman dili, öküzdili, sığırdili, vücut dili, yan katman dili, yazı dili, yazın dili, yılandili, akraba diller, Altay dilleri, Baltık dilleri, Bantu dilleri, Cermen dilleri, Çin-Tibet dilleri, Fin-Ugor dilleri, Hint-Avrupa dilleri, İskandinav dilleri, Latin dilleri, Romen dilleri, Sami dilleri, Ural-Altay dilleri, Ural dilleri, dilci, dilli, dilsiz

Topluluk yorumları

Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.

Yorumlar yükleniyor…