dövmek
fiildöv·mek
Kelimeyi anlamak için
Temel fikir, bir şeye art arda ve sertçe vurmaktır. En yaygın anlamı tokat, yumruk ya da tekmeyle birinin canını acıtmaktır: "çocuğu dövmek". Halıyı sopayla dövüp temizlemek, bir şeyi ezerek toz hâline getirmek ("buğday dövmek") ve ısıtılmış madeni vurarak biçimlendirmek bu fikrin uygulamalarıdır. Dalgaların kıyıya sertçe çarpması da "dalgalar kıyıyı dövüyor" diye anlatılır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
Tokat, yumruk, tekme vurarak canını acıtmak.
- Harp Divanına vermeden önce şurada kemiklerini kırıncaya kadar bir dövsem— ! - H. E. Adıvar
- 2.
çamaşır, halı vb.ni tokaç, sopa gibi şeylerle vurarak temizlemek
- 3.
bir şeyi toz durumuna getirmek için ezmek
- Döveçte karabiber dövmek.
- 4.
çırpmak
- 5.
ateşte ısıtılarak yumuşatılmış bir madeni, vurarak istenilen biçime getirmek
- Demiri tavında dövmeli.
- 6.
topa tutmak
- Gemi kaleyi dövdü.
- 7.
çarpmak, sertçe dokunmak
- Dalmadan önce son hatırladığım, camı döven sonbahar yağmuruydu.— Ahmet BÜKE, İzmir Postası'nın Adamları, 2004, 31, Kanat Yayınları
- 8.
davul vb. çalmak, vurmak
Dil bilgisi notu
- dövmek, iki heceli (döv·mek) bir fiildir.
- Fiil kökü “döv-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: dövüyor, dövdü, dövecek, döver.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 8 anlam, 4 deyim, 2 atasözü ve 2 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | dövüyorum | dövüyorsun | dövüyor | dövüyoruz | dövüyorsunuz | dövüyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | dövdüm | dövdün | dövdü | dövdük | dövdünüz | dövdüler |
| Öğrenilen geçmiş zaman | dövmüşüm | dövmüşsün | dövmüş | dövmüşüz | dövmüşsünüz | dövmüşler |
| Gelecek zaman | döveceğim | döveceksin | dövecek | döveceğiz | döveceksiniz | dövecekler |
| Geniş zaman | döverim | döversin | döver | döveriz | döversiniz | döverler |
| İstek kipi | döveyim | dövesin | döve | dövelim | dövesiniz | döveler |
| Şart kipi | dövsem | dövsen | dövse | dövsek | dövseniz | dövseler |
| Gereklilik kipi | dövmeliyim | dövmelisin | dövmeli | dövmeliyiz | dövmelisiniz | dövmeliler |
| Emir kipi | – | döv | dövsün | – | dövün | dövsünler |
| Olumsuz görülen geçmiş | dövmedim | dövmedin | dövmedi | dövmedik | dövmediniz | dövmediler |
Deyimler (4)
- davul dövmek
- havanda su dövmek
- saçı topuklarını dövmek
- tepesinde havan dövmek
Atasözleri (2)
Birleşik ve türemiş sözcükler (2)
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…