İçeriğe geç
2Wsözlük

düzmek

fiildüz·mek

+ Anlam öner

Kelimeyi anlamak için

düzmek, Türkçede bir fiildir. Temel anlamı: “Bir gereksinimi karşılamak amacıyla birçok şeyi birbirini tamamlayacak biçimde bir araya getirmek”. Bunun dışında 6 anlamı daha vardır; müzik ve şiir alanlarında da kullanılır. Argoda da kullanılır. Kaba sayılan bir kullanımı vardır; bağlamına dikkat edilmelidir.

Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.

Anlamları

  1. 1.

    Bir gereksinimi karşılamak amacıyla birçok şeyi birbirini tamamlayacak biçimde bir araya getirmek.

    • Oğlum Sıtkı için son zamanlarda epeyce temiz ev eşyası düzdü diyorlar.— Memduh Şevket Esendal
  2. 2.

    Düzene sokmak, düzene koymak, sıralamak, elverişli, uygun bir duruma getirmek.

  3. 3.

    müzikşiir

    Şiir, destan, şarkı vb. yaratmak, oluşturmak, meydana getirmek.

    • Ne yazık ki gerek Çiroz Ali, Acem İsmail, Zil İzzet zamanından, gerek onlardan bir öncekilerden, gerekse onlardan sonra yetişenlerden birçoklarının mani, semai, koşma, destan, kalenderi gibi birçok eserleri meydanda olduğu halde Çiroz'un kendi içinden gelme, kendi düzdüğü bir tek manisini bile bulamadım.— Osman Cemal KAYGILI, İstanbul'da Semai Kahveleri ve Meydan Şairleri, 2007, 46, Merkez Kitapçılık
  4. 4.

    uydurmak.

  5. 5.

    argo

    Erkeğin penisini sokarak cinsel ilişkide bulunması.

    • Beş kuruş ödemeden karı düzeceksin, bırak ihtiyar da zevk alsın dedim.— Pınar KÜR, Asılacak Kadın, 1983, 122, Yazarlar ve Çevirmenler Yayın Üretim Kooperatifi
  6. 6.

    kabakabaargo

    Cinsel ilişkiye girmek anlamında kaba olarak kullanılır.

    Kaba dilde cinsel ilişkiye girmeyi anlatan müstehcen bir sözdür. Mecazi olarak birini alt etmek, ezmek için de kullanılır.

    • Ağzı bozuk biri, kiminle düzüştüğünü anlatıp duruyordu.
  7. 7.

    kabakabaargo

    Rakibini ezici biçimde yenmek, alt etmek anlamında kaba olarak kullanılır.

    • Maçta rakibi resmen düzdük.

Dil bilgisi notu

  • düzmek, iki heceli (düz·mek) bir fiildir.
  • Fiil kökü “düz-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: düzüyor, düzdü, düzecek, düzer.

Fiil çekimi

Göster
Fiil çekimi
Kip / zamanbensenobizsizonlar
Şimdiki zamandüzüyorumdüzüyorsundüzüyordüzüyoruzdüzüyorsunuzdüzüyorlar
Görülen geçmiş zamandüzdümdüzdündüzdüdüzdükdüzdünüzdüzdüler
Öğrenilen geçmiş zamandüzmüşümdüzmüşsündüzmüşdüzmüşüzdüzmüşsünüzdüzmüşler
Gelecek zamandüzeceğimdüzeceksindüzecekdüzeceğizdüzeceksinizdüzecekler
Geniş zamandüzerimdüzersindüzerdüzerizdüzersinizdüzerler
İstek kipidüzeyimdüzesindüzedüzelimdüzesinizdüzeler
Şart kipidüzsemdüzsendüzsedüzsekdüzsenizdüzseler
Gereklilik kipidüzmeliyimdüzmelisindüzmelidüzmeliyizdüzmelisinizdüzmeliler
Emir kipi–düzdüzsün–düzündüzsünler
Olumsuz görülen geçmişdüzmedimdüzmedindüzmedidüzmedikdüzmedinizdüzmediler

Topluluk yorumları

Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.

Yorumlar yükleniyor…