İçeriğe geç
2Wsözlük

ekmek

isimek·mek/e̞c.ˈme̞c/

+ Anlam öner

Kelimeyi anlamak için

ekmek, Türkçede bir isimdir. Temel anlamı: “Tahıl unundan yapılmış hamurun fırında, sacda veya tandırda pişirilmesiyle yapılan yiyecek; nan, nanıaziz”. Bunun dışında 11 anlamı daha vardır; mutfak, tarım ve spor alanlarında da kullanılır. Argoda, gündelik konuşmada ve bazı yörelerde da kullanılır. 25 deyim ya da atasözünde geçer.

Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.

Anlamları

  1. 1.

    mutfak

    Tahıl unundan yapılmış hamurun fırında, sacda veya tandırda pişirilmesiyle yapılan yiyecek; nan, nanıaziz.

    • Odayı, tatlı, sıcak bir kızarmış ekmek kokusu bürümüş.— Y. Z. Ortaç
  2. 2.

    (mecaz) İnsanı geçindirecek iş; kazanç.

    • Biz iyi kötü tiyatroya bağlamışız ekmeğimizi.— N. Cumalı
  3. 3.

    yöreselmutfak

    yemek

    • Ekmeği bizde yiyelim mi? Allah ne verdiyse.— T. Buğra
  4. 4.

    fiiltarım

    Bir bitkiyi üretmek için toprağa tohum atmak veya gömmek.

    • Kırmızıbiber ekeyim mi? İkisi aynı anda ek,dediler.— Ayfer Tunç, Dünya Ağrısı, 2014, 206, Can Sanat Yayınları
  5. 5.

    fiil

    Toprağı ekip biçmek için kullanmak.

    • Ancak senede otuz dönüm ekebiliyor.— M. Ş. Esendal
  6. 6.

    fiil

    serpmek.

  7. 7.

    fiil

    Bir şeyin başlamasına yol açacak sebepleri hazırlamak.

  8. 8.

    fiilargo

    Birini uydurma bir sebeple bırakıp gitmek; savuşmak, atlatmak.

  9. 9.

    fiilargo

    Parayı boşuna harcamak.

  10. 10.

    fiilargospor

    Yarışta geçmek.

  11. 11.

    fiilgündelikgündelik

    Birini atlatmak, sözleştiği hâlde gelmeyip ortada bırakmak.

    Gündelik konuşmada birini sözleştiği hâlde bekletip gelmemek ya da atlatmak anlamında çok yaygındır. Yarışta rakibi geride bırakmak için de kullanılır.

    • Akşam buluşacaktık, beni ekti.
  12. 12.

    fiilgündelikgündelik

    Yarışta veya trafikte geçip geride bırakmak.

    • Virajda hepsini ekti.

Dil bilgisi notu

  • ekmek, iki heceli (ek·mek) bir isimdir.
  • Ünlüyle başlayan bir ek aldığında sondaki “k” ünsüzü “ğ” olur: ekmeği, ekmeğe.
  • Son hecesindeki ünlü ince olduğu için ince ünlülü ekler alır: ekmekler.
  • Sözlükte bu maddeye bağlı 12 anlam, 15 deyim ve 10 atasözü bulunur.

Köken

Osmanlı Türkçesi اكمك, o da Eski Türkçe epmek (epmek), ötmek (ötmek) kelimelerinden gelmektedir.

Hâl ve iyelik çekimi

Göster
Hâl çekimi
HâlTekilÇoğul
Yalınekmekekmekler
Belirtmeekmeğiekmekleri
Yönelmeekmeğeekmeklere
Bulunmaekmekteekmeklerde
Ayrılmaekmektenekmeklerden
İlgiekmeğinekmeklerin
İyelik ekleriyle
KişiTekilÇoğul
benimekmeğimekmeklerim
seninekmeğinekmeklerin
onunekmeğiekmekleri
bizimekmeğimizekmeklerimiz
sizinekmeğinizekmekleriniz
onlarınekmeğiekmekleri

Deyimler (15)

Atasözleri (10)

Topluluk yorumları

Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.

Yorumlar yükleniyor…