İçeriğe geç
2Wsözlük

geçirmek

fiilge·çir·mek

+ Anlam öner

Kelimeyi anlamak için

geçirmek, Türkçede bir fiildir. Temel anlamı: “geçme işini yaptırmak, geçmesini sağlamak”. Bunun dışında 18 anlamı daha vardır; tıp ve ticaret alanlarında da kullanılır. Argoda da kullanılır. 8 deyim ya da atasözünde geçer.

Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.

Anlamları

  1. 1.

    geçme işini yaptırmak, geçmesini sağlamak

  2. 2.

    bir şeyi bir yandan öbür yana götürmek

    • Kalanımızı peşine takarak Murat Suyu'nun karşı kıyısına geçirdi.— K. Bilbaşar
  3. 3.

    bir şeyi bir yerden başka yere taşımak, nakletmek

    • Odanın eşyasını öbür odaya geçirmek.
  4. 4.

    tespit etmek, yazmak, kaydetmek

    • Dört dizelik şarkı sözünde "göz" sözcüğünü (biri Farsça dide olmak üzere) beş kez geçirmeyi nasıl başarmış Mehmet Hafid Bey?— Feyza HEPÇİLİNGİRLER, Türkçe Günlükleri, Varlık, 1420, 2026, 90
  5. 5.

    bir şeyi kendisine ayrılmış olan yere yerleştirmek, takmak

  6. 6.

    yola çıkan birini uğurlamaya gitmek, selametlemek, teşyi etmek

    • Arkadaşımı geçirmeye gittim.
  7. 7.

    bir süre yaşamak, oturmak, kalmak

    • Oralarda geçirdiğim günleri daima bir endişe, bir nevi hüzün ile derhatır ediyorum.— H. S. Tanrıöver
  8. 8.

    giymek, giyinmek

    • şurda yeşil gözlü bir çocuk/nylon geçirmiş şapkasına— Attilâ İlhan, Ben Sana Mecburum, 1960, 32, Ataç Kitabevi
  9. 9.

    bir işi birden çok kişi üzerinde uygulamak

    • Kılıçtan geçirmek. Dayaktan geçirmek.
  10. 10.

    herhangi bir durumu yaşamış olmak

    • Ne yapar ne eder, günde iki üç saatini at üstünde geçirirdi.— N. Cumalı
  11. 11.

    etmek, yapmak

  12. 12.

    tıp

    hastalık bulaştırmak

    • Nezleyi bana geçirdin.
  13. 13.

    zaman harcamak

    • Benim bu işlerle geçirecek vaktim yok.
  14. 14.

    bir gereksinimi eldeki imkânla karşılamak

  15. 15.

    tırnak veya diş benzeri sert vücut parçalarını birinin üzerine şiddetli biçimde temas ettirmek

    • Gene de uzuyor öpüşme, gene de tırnaklarımı ensesine geçiriyorum.— Pınar KÜR, Küçük Oyuncu, 2004, 66, Everest Yayınları
  16. 16.

    argo

    vurmak

    • Rahip kürsüden indi, kadınları ayırmak isterken bir yumruk da ona geçirdiler.— Ayfer Tunç, Âşıklar Delidir ya da Yazı Tura, 2018, 45, Can Sanat Yayınları
  17. 17.

    argoticaret

    kötü mal satmak, alışverişte aldatmak

  18. 18.

    argo

    öğrencilerin gözünde öğretmenin öğrencileri sınavda zorlaması.

  19. 19.

    argo

    kötü söz söylemek

Dil bilgisi notu

  • geçirmek, üç heceli (ge·çir·mek) bir fiildir.
  • Fiil kökü “geçir-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: geçiriyor, geçirdi, geçirecek, geçirir.
  • Sözlükte bu maddeye bağlı 19 anlam, 8 deyim ve 2 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.

Fiil çekimi

Göster
Fiil çekimi
Kip / zamanbensenobizsizonlar
Şimdiki zamangeçiriyorumgeçiriyorsungeçiriyorgeçiriyoruzgeçiriyorsunuzgeçiriyorlar
Görülen geçmiş zamangeçirdimgeçirdingeçirdigeçirdikgeçirdinizgeçirdiler
Öğrenilen geçmiş zamangeçirmişimgeçirmişsingeçirmişgeçirmişizgeçirmişsinizgeçirmişler
Gelecek zamangeçireceğimgeçireceksingeçirecekgeçireceğizgeçireceksinizgeçirecekler
Geniş zamangeçiririmgeçirirsingeçirirgeçiririzgeçirirsinizgeçirirler
İstek kipigeçireyimgeçiresingeçiregeçirelimgeçiresinizgeçireler
Şart kipigeçirsemgeçirsengeçirsegeçirsekgeçirsenizgeçirseler
Gereklilik kipigeçirmeliyimgeçirmelisingeçirmeligeçirmeliyizgeçirmelisinizgeçirmeliler
Emir kipi–geçirgeçirsin–geçiringeçirsinler
Olumsuz görülen geçmişgeçirmedimgeçirmedingeçirmedigeçirmedikgeçirmedinizgeçirmediler

Deyimler (8)

Birleşik ve türemiş sözcükler (2)

kurşungeçirmez, görmüş geçirmiş

Topluluk yorumları

Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.

Yorumlar yükleniyor…