İçeriğe geç
2Wsözlük

hâkim

isimhâ·kim/haː.ˈcim/

+ Anlam öner

Kelimeyi anlamak için

hâkim, Türkçede bir isimdir. Temel anlamı: “millet adına yargı yetkisini kullanarak kanuna muhalif davranışlarda veya uyuşulmayan işlerde kanunnu yerine getirmekle, adalati gerçekleştirmekle görevli kişi, yargıç”. Bunun dışında 5 anlamı daha vardır. 5 deyim ya da atasözünde geçer.

Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.

Anlamları

  1. 1.

    hukuk

    millet adına yargı yetkisini kullanarak kanuna muhalif davranışlarda veya uyuşulmayan işlerde kanunnu yerine getirmekle, adalati gerçekleştirmekle görevli kişi, yargıç

    • Bir hâkimin çok ciddî, bir satıcının çok mültefit, bir askerin çok otoriter olması meslekleri icabıdır.— M. Kaplan
  2. 2.

    sıfat

    baskın

  3. 3.

    sıfat

    başta gelen, başta olan, baskın çıkan

    • Şimdi devlete hâkim olanlar, sosyal ve askerî reformlardan en fazla rahatsızlık duyanlar ve başta yeniçerilerle, bunlara organik olarak bağlı bulunan kesimlerdi.— Cemil Öztürk
  4. 4.

    sıfat

    duygu, davranış, his v.s.'yi iradesiyle denetleyebilen

    • Bir kere sinirlerine bu kadar hâkim oyuncu görmedim.— Haldun Taner
  5. 5.

    sıfat

    emrini, sözünü geçiren geçiren,hâkimiyetini yürüten, egemen

    • Arkasında yavaş fakat çok hâkim bir ses işitmişti.— Aka Gündüz
  6. 6.

    sıfat

    yüksekten bir yeri bütün olarak gören

    • Denize hâkim bir köşk o tepedeydi.
    • Tavuk kümesleri, kuş kafesleri ve denize hâkim piknik yerleriyle tam bir doğa harikası.— Nazmi Öner

Dil bilgisi notu

  • hâkim, iki heceli (hâ·kim) bir isimdir.
  • Son hecesindeki ünlü ince olduğu için ince ünlülü ekler alır: hâkimler.
  • Sözlükte bu maddeye bağlı 6 anlam ve 5 deyim bulunur.

Köken

Osmanlı Türkçesi حاكم, Arapça حَاكِمْ (ḥākim).

Hâl ve iyelik çekimi

Göster
Hâl çekimi
HâlTekilÇoğul
Yalınhâkimhâkimler
Belirtmehâkimihâkimleri
Yönelmehâkimehâkimlere
Bulunmahâkimdehâkimlerde
Ayrılmahâkimdenhâkimlerden
İlgihâkiminhâkimlerin
İyelik ekleriyle
KişiTekilÇoğul
benimhâkimimhâkimlerim
seninhâkiminhâkimlerin
onunhâkimihâkimleri
bizimhâkimimizhâkimlerimiz
sizinhâkiminizhâkimleriniz
onlarınhâkimihâkimleri

Deyimler (5)

  • hâkim olduğu
  • hâkim olma
  • sorgu hâkimi
  • hâkim rüzgâr
  • hâkim-i mutlak

Topluluk yorumları

Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.

Yorumlar yükleniyor…