istemek
fiilis·te·mek/is.te.ˈmec/
Kelimeyi anlamak için
İstemek, bir şeyi arzulamak ya da gerçekleşmesini dilemektir: "dinlenmek istiyorum". Bir şeyin kendisine verilmesini söylemek de istemektir: "su istemek". Bir şeyin gerekli olması anlamı da vardır: "bu iş sabır ister". Gelenekte kız istemek evlenmek için ailesinden izin dilemektir. "-mek istemek" yapısıyla fiillere bağlanır ve çok sık kullanılır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
İstek duymak; arzulamak.
- 2.
Bir şeyin kendisine verilmesini söylemek.
- Önümden geçen garsona işaret edip yeniden içki istiyorum.— Mehmet EROĞLU, Yarım Kalan Yürüyüş, 2020, 18, İletişim Yayınları
- 3.
Kendi için veya başkası için bir şeyin olmasını, gerçekleşmesini arzu etmek.
- 4.
Görmek istediğini bildirmek.
- 5.
Gerekli olmak.
- 6.
Evlenmek dileğinde bulunmak.
Dil bilgisi notu
- istemek, üç heceli (is·te·mek) bir fiildir.
- Fiil kökü “iste-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: istiyor, istedi, isteyecek, ister.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 6 anlam ve 1 deyim bulunur.
Köken
Osmanlı Türkçesi استمك (istemek) sözcüğünden devralındı.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | istiyorum | istiyorsun | istiyor | istiyoruz | istiyorsunuz | istiyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | istedim | istedin | istedi | istedik | istediniz | istediler |
| Öğrenilen geçmiş zaman | istemişim | istemişsin | istemiş | istemişiz | istemişsiniz | istemişler |
| Gelecek zaman | isteyeceğim | isteyeceksin | isteyecek | isteyeceğiz | isteyeceksiniz | isteyecekler |
| Geniş zaman | isterim | istersin | ister | isteriz | istersiniz | isterler |
| İstek kipi | isteyeyim | isteyesin | isteye | isteyelim | isteyesiniz | isteyeler |
| Şart kipi | istesem | istesen | istese | istesek | isteseniz | isteseler |
| Gereklilik kipi | istemeliyim | istemelisin | istemeli | istemeliyiz | istemelisiniz | istemeliler |
| Emir kipi | – | iste | istesin | – | isteyin | istesinler |
| Olumsuz görülen geçmiş | istemedim | istemedin | istemedi | istemedik | istemediniz | istemediler |
Deyimler (1)
- yüz verince astar istemek
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…