itmek
fiilit·mek/it.ˈmek/
Kelimeyi anlamak için
İtmek, bir şeyi güç uygulayarak kendinden uzaklaştırmak ya da ilerletmektir: "arabayı itmek", "kapıyı itmek". Birini düşürmek de itmektir. Mecazen birini bir davranışa yöneltmek, sürüklemek anlamı taşır: "onu bu işe merakı itti". Fizikte iki cismin birbirini uzaklaştırması da itme olarak anılır. Belirtme hâlinde nesne alır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
bir şeyi güç uygulayarak ilerletmek
- Erzak yüklü arabayı arkadan iten iki uşak, sırtı tırmandılar.— H. E. Adıvar
- 2.
bulunduğu yerden aşağı düşürmek
- Havuza itmek. Suya itmek.
- 3.
kapı, pencere v.s.'yi güç uygulayarak açmak veya kapamak
- Yavaşça kapıyı itti, elinde yoğurt bakracıyla girdi.— H. E. Adıvar
- 4.
sevk etmek, sürüklemek
- Bu oğlanı amcama itmek doğru değil, bir ara gönlünü almalı.— A. Ümit}}
- 5.
fizik
bir cisim, belli bir yakınlıktaki başka bir cismi kendisinden uzaklaşmaya zorlamak
- Aynı cins elektrikli iki cisim birbirini iter.
Dil bilgisi notu
- itmek, iki heceli (it·mek) bir fiildir.
- Fiil kökü “it-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: itiyor, itti, itecek, iter.
Köken
Osmanlı Türkçesi ایتمك (itmek) sözcüğünden devralındı, Ana Türkçe *it- sözcüğünden devralındı.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | itiyorum | itiyorsun | itiyor | itiyoruz | itiyorsunuz | itiyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | ittim | ittin | itti | ittik | ittiniz | ittiler |
| Öğrenilen geçmiş zaman | itmişim | itmişsin | itmiş | itmişiz | itmişsiniz | itmişler |
| Gelecek zaman | iteceğim | iteceksin | itecek | iteceğiz | iteceksiniz | itecekler |
| Geniş zaman | iterim | itersin | iter | iteriz | itersiniz | iterler |
| İstek kipi | iteyim | itesin | ite | itelim | itesiniz | iteler |
| Şart kipi | itsem | itsen | itse | itsek | itseniz | itseler |
| Gereklilik kipi | itmeliyim | itmelisin | itmeli | itmeliyiz | itmelisiniz | itmeliler |
| Emir kipi | – | it | itsin | – | itin | itsinler |
| Olumsuz görülen geçmiş | itmedim | itmedin | itmedi | itmedik | itmediniz | itmediler |
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…