kabarmak
fiilka·bar·mak
Kelimeyi anlamak için
Temel fikir, ağırlığı artmadan hacminin büyümesidir: "hamur kabardı". Suyun yükselip taşmaya yüz tutması, sayının ya da miktarın çoğalması bu fikrin uzantısıdır: "borç kabardı". Şişmek, hayvanın tüylerini dikmesi ve kumaşın tüylenmesi de bu fiille anlatılır. Mecazda öfkeyle ya da gururla şişinmeyi bildirir.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
ağırlığın artmadan hacmin büyümsei
- Ekmek iyi kabardı.
- 2.
yağışlardan veya kaynamaktan taşmaya yüz tutmak
- Çay birdenbire kabararak şosenin rampalarını aşar ve epeyce zararlara sebep olur.— R. N. Güntekin
- 3.
niceliği artmak, büyümek
- Masraf kabardı.
- 4.
şişmek, genişlemek
- İhtiyarın zayıf damarları kabarmış kıllı elleri dizlerinin üstündeydi.— P. Safa
- 5.
hayvanların tüylerinin dikilmesi
- 6.
kumaş üzerinde tüyler oluşması, havlanmak
- Bu kumaş çabuk kabardı.
- 7.
ıslanıp veya ısınıp yerinden kurtulmak
- Masanın kaplaması kabardı.
- 8.
denizin dalgalanması, büyük dalgalar oluşması
- Bir rüzgâr esti denizin üstü kabardı— İlhan BERK, Günaydın Yeryüzü, 1952, 65, Yeditepe Yayınları
- 9.
bulanmak
- 10.
öfke, sevgi vb. duyguların gittikçe güçlenmesi
- Öfkesi kabaran Haydar, çaresizce somyaya oturdu.— Emrah POLAT, Köpek Adamlar, 2015, 54, İletişim Yayınları
- 11.
kafa tutmak, öfkelenip üstüne yürüyecek gibi davranmak
- 12.
böbürlenmek, gururlanmak
- Kumandan, atını şahlandırarak hurra hurra diye kendisini alkışlayan keyifli halka boyun kırarak kabarıyordu.— Ö. Seyfettin
Dil bilgisi notu
- kabarmak, üç heceli (ka·bar·mak) bir fiildir.
- Fiil kökü “kabar-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: kabarıyor, kabardı, kabaracak, kabarır.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 12 anlam ve 1 deyim bulunur.
Köken
Eski Türkçe
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | kabarıyorum | kabarıyorsun | kabarıyor | kabarıyoruz | kabarıyorsunuz | kabarıyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | kabardım | kabardın | kabardı | kabardık | kabardınız | kabardılar |
| Öğrenilen geçmiş zaman | kabarmışım | kabarmışsın | kabarmış | kabarmışız | kabarmışsınız | kabarmışlar |
| Gelecek zaman | kabaracağım | kabaracaksın | kabaracak | kabaracağız | kabaracaksınız | kabaracaklar |
| Geniş zaman | kabarırım | kabarırsın | kabarır | kabarırız | kabarırsınız | kabarırlar |
| İstek kipi | kabarayım | kabarasın | kabara | kabaralım | kabarasınız | kabaralar |
| Şart kipi | kabarsam | kabarsan | kabarsa | kabarsak | kabarsanız | kabarsalar |
| Gereklilik kipi | kabarmalıyım | kabarmalısın | kabarmalı | kabarmalıyız | kabarmalısınız | kabarmalılar |
| Emir kipi | – | kabar | kabarsın | – | kabarın | kabarsınlar |
| Olumsuz görülen geçmiş | kabarmadım | kabarmadın | kabarmadı | kabarmadık | kabarmadınız | kabarmadılar |
Deyimler (1)
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…