kırmak
fiilkır·mak/kɯɾˈmak/
Kelimeyi anlamak için
kırmak, Türkçede bir fiildir. Temel anlamı: “sert şeyleri vurarak veya ezerek parçalamak”. Bunun dışında 13 anlamı daha vardır; ticaret alanlarında da kullanılır. Argoda da kullanılır. 7 deyim ya da atasözünde geçer.
Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.
Anlamları
- 1.
sert şeyleri vurarak veya ezerek parçalamak.
- Taşları kırmak. Bardağı kırmak.
- 2.
iri parçalara ayırmak
- 3.
belirli bir biçimde katlamak
- Akdeniz güneşinin gergin bacaklarını şehvetle kırdığı/Pompei kızları,— Hasan İzzettin Dinamo, Deniz Feneri, 1937, 4, Bozkurt Yayınları
- 4.
Öldürmek, yok olmasına neden olmak.
- ilk seferde on beş kişi vurdular/ve bir hayli düşman kırdılar.— Attilâ İLHAN, Duvar, 1959, Dost Yayınları
- 5.
bir şeyin fiyatını azaltmak, indirmek
- Firma verdiği teklif fiyatını son dakikada bir yüzde yirmi daha kırıyordu.— Haldun Taner
- 6.
tavlada karşı oyuncunun pulunu oyun dışında bırakmak
- 7.
vücut kemiklerinden birini parçalamak
- 8.
tahılı iri ve kaba öğütmek
- 9.
hareket durumundaki canlının veya taşıtın yönünü değiştirmek, çevirmek, döndürmek
- Ne tarafa doğru meyil varsa gidonu o tarafa doğru kıracaksınız ki bisiklet doğrulsun.— Burhan Felek
- 10.
(mecaz) dileğini kabul etmeyerek veya beklenmeyen bir davranış karşısında bırakarak gücendirmek;; yaralamak.
- İhsan'ın, bu kiracı ile münasebeti, bilinen bir şeyi beyhude tecrübe etmenin makul olamayacağı hikmetine dayanırdı. Mümtaz ise, baba mirası olduğu için bir türlü bu kirayı aklından çıkaramayan yengesini kırmak istemezdi.— Ahmet Hamdi TANPINAR, Huzur, 2022, 14, Dergâh Yayınları
- 11.
(mecaz) yok etmek
- Bir gündüz olsa belki bu derdi kıracağıme. Yoksa bu sensizlikten artık çıldıracağım.— Enis Behiç Koryürek
- 12.
(mecaz) gücünü, etkisini azaltmak
- Birkaç gün evvel yağan yağmur sıcağı kırmamış.— Burhan Felek
- 13.
argo
kaçmak, uzaklaşmak
- 14.
ticaret
değerinden düşük fiyata almak
- Bono kırmak. Çek kırmak.
Dil bilgisi notu
- kırmak, iki heceli (kır·mak) bir fiildir.
- Fiil kökü “kır-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: kırıyor, kırdı, kıracak, kırar.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 14 anlam ve 7 deyim bulunur.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | kırıyorum | kırıyorsun | kırıyor | kırıyoruz | kırıyorsunuz | kırıyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | kırdım | kırdın | kırdı | kırdık | kırdınız | kırdılar |
| Öğrenilen geçmiş zaman | kırmışım | kırmışsın | kırmış | kırmışız | kırmışsınız | kırmışlar |
| Gelecek zaman | kıracağım | kıracaksın | kıracak | kıracağız | kıracaksınız | kıracaklar |
| Geniş zaman | kırarım | kırarsın | kırar | kırarız | kırarsınız | kırarlar |
| İstek kipi | kırayım | kırasın | kıra | kıralım | kırasınız | kıralar |
| Şart kipi | kırsam | kırsan | kırsa | kırsak | kırsanız | kırsalar |
| Gereklilik kipi | kırmalıyım | kırmalısın | kırmalı | kırmalıyız | kırmalısınız | kırmalılar |
| Emir kipi | – | kır | kırsın | – | kırın | kırsınlar |
| Olumsuz görülen geçmiş | kırmadım | kırmadın | kırmadı | kırmadık | kırmadınız | kırmadılar |
Deyimler (7)
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…