koltuk
isimkol·tuk/koɫ.ˈtuk/
Kelimeyi anlamak için
koltuk, Türkçede bir isimdir. Temel anlamı: “Omuz başının altında, kolun gövde ile birleştiği yer”. Bunun dışında 12 anlamı daha vardır; mühendislik ve bitki bilimi alanlarında da kullanılır. Bazı yörelerde da kullanılır. Bazı anlamları artık pek kullanılmamaktadır. 8 deyim ya da atasözünde geçer.
Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.
Anlamları
- 1.
anatomi
Omuz başının altında, kolun gövde ile birleştiği yer.
- koltuğumuzun altında birer dinamit gibi kellemiz— Attilâ İLHAN, Duvar, 1959, Dost Yayınları
- 2.
Kol dayayacak yerleri olan geniş ve rahat sandalye.
- Ta yan beline kadar gömüldüğü koltuğunun içinden ileriye doğru uzandı.— Y. K. Karaosmanoğlu
- 3.
Eski düğünlerde damatla gelinin eve girerken konuklar arasından kol kola geçmeleri tören.
- Babamız, annemizi gelin geldiği ilk gün şu merdivenin alt başında karşılamış, koltuk yapılmıştı.— H. C. Yalçın
- 4.
mühendislik
Yapıcılıkta yan destek.
- 5.
Demirledikten sonra gemiyi iskeleye, rıhtıma veya başka bir gemiye bağlayan ip.
- 6.
koltuklanma
- O koltuktan hoşlanmaz.
- 7.
kayırma
- Dayısının koltuğunda sırtı yere gelmez.
- 8.
Yüksek mevki, makam
- Koltuk kavgası.
- 9.
genelev
- Burası Mesut Bey adında bir herifin koltuğudur.— H. R. Gürpınar
- 10.
yöreselbitki bilimi
Mısır ve buğday fidesinin yanlarından çıkan filizler.
- 11.
eskimiş
Kenar, tenha yer.
- 12.
özel ad
Amasya ili Gümüşhacıköy ilçesine bağlı bir köy.
- 13.
özel ad
Karabük ili Ovacık ilçesine bağlı bir köy.
Dil bilgisi notu
- koltuk, iki heceli (kol·tuk) bir isimdir.
- Ünlüyle başlayan bir ek aldığında sondaki “k” ünsüzü “ğ” olur: koltuğu, koltuğa.
- Son hecesindeki ünlü kalın olduğu için kalın ünlülü ekler alır: koltuklar.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 13 anlam, 8 deyim ve 21 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.
Köken
Eski Türkçe koltık veya koltuk; “koltuk altı, kol ekleminin iç kısmı” sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe kol sözcüğünden Eski Türkçe +tIk ekiyle türetilmiştir.
Hâl ve iyelik çekimi
Göster
| Hâl | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| Yalın | koltuk | koltuklar |
| Belirtme | koltuğu | koltukları |
| Yönelme | koltuğa | koltuklara |
| Bulunma | koltukta | koltuklarda |
| Ayrılma | koltuktan | koltuklardan |
| İlgi | koltuğun | koltukların |
| Kişi | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| benim | koltuğum | koltuklarım |
| senin | koltuğun | koltukların |
| onun | koltuğu | koltukları |
| bizim | koltuğumuz | koltuklarımız |
| sizin | koltuğunuz | koltuklarınız |
| onların | koltuğu | koltukları |
Deyimler (8)
- koltuğa girmek
- koltuğu doldurmak
- koltuğuna girmek
- koltuğunun altına sığınmak
- koltuk çıkmak
- koltukları kabarmak
- koltukta olmak
- koltuk vermek
Birleşik ve türemiş sözcükler (21)
koltuk altı, koltukbaşı, koltuk değneği, koltuk düşkünü, koltuk gözü, koltuk kapısı, koltuk kavgası, koltuk meyhanesi, koltuk takımı, armut koltuk, berjer koltuk, döner koltuk, İskandinav koltuk, L koltuk, lüks koltuk, tekerlekli koltuk, yatar koltuk, berber koltuğu, dişçi koltuğu, köşe koltuğu, şoför koltuğu
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…