köpek
isimkö·pek
Bu madde kaba veya argo içerik barındırır.
Kelimeyi anlamak için
köpek, Türkçede bir isimdir. Temel anlamı: “Köpekgillerden, boy ve biçim bakımından pek çok cinsi olan, çok iyi koku alan, sadık, bekçilik ve avcılık gibi işler için beslenen memeli hayvan; kapik it, gölbez”. Bunun dışında 1 anlamı daha vardır. 10 deyim ya da atasözünde geçer.
Bu özet, maddedeki tanımlardan otomatik derlenmiştir.
Anlamları
- 1.
Köpekgillerden, boy ve biçim bakımından pek çok cinsi olan, çok iyi koku alan, sadık, bekçilik ve avcılık gibi işler için beslenen memeli hayvan; kapik it, gölbez.
- Bu karlı ve buzlu hava Emirgân'daki siyah köpeğe tahammülü güç ve sıkıcı gelmiş olacak ki, her zaman o kadar istiğna gösterdiği Mümtaz'ın davetini bu sefer büyük bir memnuniyetle kabul ederek içeri girdi.— Ahmet Hamdi TANPINAR, Huzur, 2022, 345, Dergâh Yayınları
- 2.
hakaret
aşağılık niyetlerle yaltaklanan veya davranışları kötü olan kimse için kullanılan bir sövgü sözü
- Adnan geldi, bir sürü garsonları, bir sürü köpekleri var tabii.— Mehtap KANDEMİR, Komple Muamele, 2000, 38, Parantez Yayınları
Dil bilgisi notu
- köpek, iki heceli (kö·pek) bir isimdir.
- Ünlüyle başlayan bir ek aldığında sondaki “k” ünsüzü “ğ” olur: köpeği, köpeğe.
- Son hecesindeki ünlü ince olduğu için ince ünlülü ekler alır: köpekler.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 2 anlam, 2 deyim ve 8 atasözü bulunur.
Köken
Osmanlı Türkçesi كوپك (köpek) sözcüğünden devralındı, Ana Türkçe *köpek sözcüğünden.
Hâl ve iyelik çekimi
Göster
| Hâl | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| Yalın | köpek | köpekler |
| Belirtme | köpeği | köpekleri |
| Yönelme | köpeğe | köpeklere |
| Bulunma | köpekte | köpeklerde |
| Ayrılma | köpekten | köpeklerden |
| İlgi | köpeğin | köpeklerin |
| Kişi | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| benim | köpeğim | köpeklerim |
| senin | köpeğin | köpeklerin |
| onun | köpeği | köpekleri |
| bizim | köpeğimiz | köpeklerimiz |
| sizin | köpeğiniz | köpekleriniz |
| onların | köpeği | köpekleri |
Deyimler (2)
- köpeğe hoşt, kediye pişt dememek
- köpek gibi
Atasözleri (8)
- aç köpek fırın deler
- ardında yüz köpek havlamayan kurt, kurt sayılmaz
- dişi köpek kuyruğunu sallamayınca, erkek köpek ardına düşmez
- eceli gelen köpek cami duvarına işer
- havlayan köpek ısırmaz
- kısmetsiz köpek, sabaha karşı uyuyakalır
- köpek bile yal yediği kaba pislemez
- köpekle yatan pire ile kalkar
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…