madde
isimmad·de/madˈde/
Kelimeyi anlamak için
Temel fikir, duyularla algılanabilen, yer kaplayan ve kütlesi olan varlıktır: "katı madde". Bir cismi oluşturan öğe, öz de buradan gelir: "ham madde". Yazılı metinlerde bağımsız her bölüm "madde" adını alır: "yasanın üçüncü maddesi". Sözlükte tanımlanan her kelime de bir "madde"dir. Para ve mal ile ilgili anlamda "maddi" kavramı da bu kökle bağlantılıdır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
duyularla algılanabilen nesne
- 2.
kimya
bir cismi oluşturan öge, öz
- Cam yapmak için silisli maddeler kullanılır.
- 3.
hukuk
yasa, sözleşme, antlaşma vb. metinlerde, her biri başlı başına bir yargı getiren ve çoğu kez rakamla belirtilen bölüm
- Kanun tatbikatında merhamet bilmez. Suçları maddeleriyle ölçer. Hükmünü verir, çarpar.— Hüseyin Rahmi Gürpınar
- 4.
sözlüklerde ve ansiklopedilerde tanımlanan, anlatılan kelime, ad veya konulardan her biri
- Bir uzmanla buluşacağı zaman ansiklopediyi açar, o konuyla ilgili maddeyi okur.— Salâh Birsel
- 5.
ekonomi
para, mal vb. ile ilgili şey
- Maddeye önem vermek.'
- 6.
kendi içinde bütünlüğü olan anlatım
- 7.
fizik
boşlukta yer kaplayan, bir kütlesi olan her türlü varlık, özdek
- 8.
kimya
molekül
Dil bilgisi notu
- madde, iki heceli (mad·de) bir isimdir.
- Son hecesindeki ünlü ince olduğu için ince ünlülü ekler alır: maddeler.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 8 anlam, 52 deyim ve 14 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.
Köken
Osmanlı Türkçesi ماده, Arapça مَادَّة (mādde)
Hâl ve iyelik çekimi
Göster
| Hâl | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| Yalın | madde | maddeler |
| Belirtme | maddeyi | maddeleri |
| Yönelme | maddeye | maddelere |
| Bulunma | maddede | maddelerde |
| Ayrılma | maddeden | maddelerden |
| İlgi | maddenin | maddelerin |
| Kişi | Tekil | Çoğul |
|---|---|---|
| benim | maddem | maddelerim |
| senin | madden | maddelerin |
| onun | maddesi | maddeleri |
| bizim | maddemiz | maddelerimiz |
| sizin | maddeniz | maddeleriniz |
| onların | maddesi | maddeleri |
Deyimler (52)
- alt madde
- ak madde
- anımsatma maddesi
- anti madde
- apre maddesi
- basit madde
- besin maddesi
- beşinci madde
- boynuz maddesi
- boyar madde
- boz madde
- dolgu maddesi
- eşleştirme maddesi
- geçici madde
- gıda maddesi
- ham madde
Tümünü göster (52)Daha az göster
- hatırlatma maddesi
- kanserojen madde
- kanun maddesi
- kara madde
- karanlık madde
- karmaşık madde
- katkı maddesi
- kazan maddesi
- kozmik madde
- kurutma maddesi
- madde adayı
- madde bağımlılığı
- madde bağımlısı
- madde başı
- madde dışı
- madde madde
- maddei asliye
- maddenin hâli
- patlayıcı madde
- psikotrop madde
- tehlikeli madde
- renk maddesi
- saf madde
- sözleşme maddesi
- sözlük maddesi
- tamamlama maddesi
- tanıma maddesi
- tekel maddesi
- tespit maddesi
- uyuşturucu madde
- yıldız maddesi
- yüzey aktif madde
- yüzey maddesi
- zararlı madde
- zehirli madde
- zemin maddesi
Birleşik ve türemiş sözcükler (14)
fıkra, maddece, maddeci, maddecik, maddeleşme, maddeli, madden, maddesi, maddesiz, maddeyken, maddeyle, maddesel, maddeyse, maddî
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…