öldürmek
fiilöl·dür·mek/øɫ.dyɾ.ˈmec/
Kelimeyi anlamak için
Temel fikir, bir canlının ölmesine yol açmaktır. Bu sonu getirme fikri mecazda birçok alana genişler: bir bitkiyi soldurup kurutmak, birini aşırı yormak ya da çok üzmek, sağlığını bozmak. Zamanı boşa geçirmek de "vakit öldürmek" diye anlatılır. Belirtme durumundaki nesneyle kullanılır.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
aşırı yormak
- 2.
bitkinin solarak kurumasına sebep olmak
- Susuzluktan çiçekleri öldürdü.
- 3.
boşuna geçmek
- Bütün bir günü öldürdük.
- 4.
çok üzmek
- Ölüm bir eve girince sağ kalanları da biraz öldürüyor.— P. Safa
- 5.
ölmesine yol açmak
- Bu adamı içki öldürdü.
- 6.
sağlığını bozmak, rahatsızlık vermek
- Bu hava bizi öldürüyor.
- 7.
fizyoloji
bir canlının hayatına son vermek
- Beni öldürmek için birisi fazla bile.— F. N. Çamlıbel
- 8.
(mecaz) azalmasına, ortadan kalkmasına, yok olmasına yol açmak
- Savaş birtakım sanayi kollarını öldürdü.
- 9.
(mecaz) bazı şeylerin diriliğini, tazeliğini veya sertliğini gidermek
- Soğanı tuzla ezip öldürür.
- 10.
(mecaz) etkisini ve gücünü azaltmak
- Sırf kendi için okuyan, gezen, eğlenen bir aydın, kendini yaşarken öldürmüyor mu?— H. Taner
Dil bilgisi notu
- öldürmek, üç heceli (öl·dür·mek) bir fiildir.
- Fiil kökü “öldür-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: öldürüyor, öldürdü, öldürecek, öldürür.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 10 anlam, 3 deyim ve 4 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.
Köken
ölmek sözcüğünden. Ana Türkçe *öltür- sözcüğünden devralındı.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | öldürüyorum | öldürüyorsun | öldürüyor | öldürüyoruz | öldürüyorsunuz | öldürüyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | öldürdüm | öldürdün | öldürdü | öldürdük | öldürdünüz | öldürdüler |
| Öğrenilen geçmiş zaman | öldürmüşüm | öldürmüşsün | öldürmüş | öldürmüşüz | öldürmüşsünüz | öldürmüşler |
| Gelecek zaman | öldüreceğim | öldüreceksin | öldürecek | öldüreceğiz | öldüreceksiniz | öldürecekler |
| Geniş zaman | öldürürüm | öldürürsün | öldürür | öldürürüz | öldürürsünüz | öldürürler |
| İstek kipi | öldüreyim | öldüresin | öldüre | öldürelim | öldüresiniz | öldüreler |
| Şart kipi | öldürsem | öldürsen | öldürse | öldürsek | öldürseniz | öldürseler |
| Gereklilik kipi | öldürmeliyim | öldürmelisin | öldürmeli | öldürmeliyiz | öldürmelisiniz | öldürmeliler |
| Emir kipi | – | öldür | öldürsün | – | öldürün | öldürsünler |
| Olumsuz görülen geçmiş | öldürmedim | öldürmedin | öldürmedi | öldürmedik | öldürmediniz | öldürmediler |
Deyimler (3)
Birleşik ve türemiş sözcükler (4)
öldürebilmek, öldürtmek, öldürülmek, öldürüvermek
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…