Sözlük dizini
“A” harfi
10.849 madde
- alma alı, satma kırı, ille doru, ille doru; yağızın da binde biriatasözüAt donları içinde en beğenileni doru renktir. Kır fena sayılmaz. Ama al renk beğenilmez.
- açma sırrını dostuna, o da söyler dostunaatasözüBir sır, dosta bile açılmamalıdır. Açılırsa o da kendi dostuna anlatır. Bundan üçüncü kişi duyar. Böylece sır yayılır, sır olmaktan çıkar.
- akıllı, söylemeden düşünür, akılsız düşünmeden söyleratasözüSonra pişman olmamak için, söylenecek söz, yapılacak iş önce iyi düşünülmelidir.Düşünülmeden söylenen söz, yapılan iş, sakıncalı olabilir; zarar doğurabilir.
- alçak yerde tepecik kendisini dağ sanıratasözüBilgili kimselerin bulunmadığı bir toplulukta az bilgili kişi dahilik taslar.
- ağa borç eder, uşak harçatasözüEfendisi birşey aldığında parası uşağa düşmez.
- aç karın katık istemezatasözüBüyük gerekseme içinde bulunan kişi, lüks peşinde koşmaz. Eline geçen değersiz nesneleribile beğeni ile karşılar.
- ağanın gözü ata tımardıratasözüAğanın gözü atın üzerinden eksik olmazsa ata iyi bakılır.İş sahipleri de işlerini sürekli olarak denetlerlerse iş düzgün gider.
- akılsız köpeği yol kocatıratasözüİyice düşünülmeden, programı çizilmeden yapılmaya çalışılan işin, bitecek gibi göründüğüsırada, eksikleri ortaya çıkar. Bu eksiklerin tamamlanması için geriye dönülmek gerekir. İkincikez bitecek sanıldığı zaman başka eksikler baş gösterir; bir daha geriye dönülür. Bu durum hembirçok yorgunluklara, hem de çok vakit kaybına mal olur.
- ana, yürekten yanaatasözüBir kimseye candan, yürekten bağlı olan, onun üzüntülerini gerçekten paylaşan varlık,anasıdır.
- arslan postunda, gönül dostundaatasözüCanlı, cansız her şeyin bir yakışığı vardır.
- aşını, eşini, işini bilatasözüSağlık ve mutluluk içinde yaşamak isteyen kişi yiyeceğine dikkat etmeli, arkadaşını iyiseçmeli ve bir iş sahibi olmalıdır.
- at, adımına göre değil, adamına göre yürüratasözüAtın yürüyüşü binicisinin yönetimine bağlı olduğu gibi, bir işin yürüyüşü de iş başındakinin bilgisine, çabasına, tutumuna göre değişir.
- avrat var ev yapar, avrat var ev yıkaratasözüAilede kadının rolü çok önemlidir. Öyle kadınlar vardır ki bir aileye düzen verir, mutluluk getirirler. Öyle kadınlar vardır ki ailenin düzenini, mutluluğunu bozarlar.
- atlıya saat olmazatasözüAtla yolculuk yapan kimse için bir yolun kaç saatlik olduğu söz konusu değildir. Atlı, istersebeş saatlik yolu bir saatte alır. Bunun gibi, bol olanakları bulunan kimse, uzun bir süre içindeyapılabilecek işi kısa zamanda yapıverir.
- azıcık ağrıya aş bastırıratasözüKüçük bir rahatsızlık bir şeyler yemekle geçer. (Düşünmekle sonuç alınamayacak birçok sorun da kendini işe vermekle unutulur.)
- az olsun, uz olsunatasözüYaptığınız iş; edindiğiniz şey, isterse az olsun, ancak temiz ve iyi olsun.
- açın gözü ekmek teknesinde oluratasözüKişinin bütün düşündüğü şey, yaşaması için büyük değer taşıyan şeyi elde etmektir.
- ak gün ağartır, kara gün karartıratasözüMutlu bir yaşayış, kişiyi dinç, şen, iyimser kılar. Üzüntülü yaşayış ise yıpratır, zayıflatır,karamsar yapar.
- acele yürüyen yolda kalıratasözüacele giden ecele gider kavramının eş anlamlısı
- aç tavuk kendini buğday ambarında sanıratasözüİnsanlar, yokluğunu, yoksulluğunu çektikleri şeyler için olmayacak şeylerin düşlerini kurar..
- açın koynunda ekmek durmazatasözüKazancı kendisine yetmeyen kişi, eline geçeni hemen harcar; yarına bir şey saklayamaz.
- ağanın gözü öküzü semiz ederatasözüAna baba, çocuklarına, mal sahipleri mallarına iyi bakarlarsa sevindirici sonuçlar alırlar.
- adam iş başında belli oluratasözüBir insanın gerçek değeri,iş başında gösterdiği yeterlik ve başarı ile, çevresindekilere karşı davranışıyla ölçülür.
- ak koyunu gören, içi dolu yağ sanıratasözüBir şeyin dıştan görünüşüne bakarak içinin de öyle olduğunu sananlar aldanırlar.
- açtırma kutuyu, söyletme kötüyüatasözüKarşındakini kızdırarak seninle ilgili kötü şeyleri ortaya dökmesine, senin için kötü sözlersöylemesine yol açma.
- ağır git ki yol alasınatasözüTuttuğu yolda ilerlemek isteyen, ağır ağır, ama güvenilir adımlarla yürümelidir. İven kimse sürçebilir, yolunu şaşırabilir.
- akılları pazara çıkarmışlar, herkes yine kendi aklını almışatasözüİnsan kendi tutumunu, davranışını başkalarınınkinden daha üstün görür. Herhangi bir konuda onun düşündüğüne benzemeyen başka düşünceler ileri sürülse, kendi düşüncesini yeğler. Öyle ki bütün insanların akılları ortaya konulup da, her kişi bir akıl seçsin, kendisine akıl edinsin denilse herkes şimdiki aklını seçip alır.
- adam adama gerek oluratasözüİnsanlar her zaman birbirlerine gerek olurlar.
- aç köpek fırın deleratasözüAç kimse, karnını doyurmak için, gücünün yetmeyeceği sanılan engellerle çarpışır ve istediğini elde eder.
- al kaşağıyı gir ahıra, yarası olan gocunuratasözüBir yolsuzluğun sorumluları aranırken o işte kusuru bulunan kişi telaşa düşer.