Sözlük dizini
“B” harfi
8.693 madde
- baba vergisi görümlük, koca vergisi doyumlukatasözüBir babanın kızı için harcadığı para, hazırladığı çeyiz, göstermelik olmaktan ileri geçemez.Kızın ömür boyu süren büyük giderlerini kocası üzerine almıştır. Çeyiz olarak gelen şeylerieskidikçe, bittikçe yenileyen kocasıdır.
- baba oğluna bir bağ bağışlamış, oğul babaya bir salkım üzüm vermemişatasözüBabalar çocukları için büyük özveride bulunurlar. Ama çocuklar babaları için küçük bir özveride bulunmazlar. Başka koruyucular ve korunanlarda da durum budur.
- baba malı tez tükenir, evlat gerek kazanaatasözüBaba malına güvenip kazanç yolunu tutmamak çok yanlıştır. Baba malının değeri pekbilinmediği gibi hazır mal da çabuk biter. Kendini bilen, yaşama sorumluluğunu duyan akıllıevladın gerçek malı, kendisinin kazandığı maldır.
- baba koruk yer, oğlunun dişi kamaşıratasözüBabanın yaptığı kötü işin sıkıntısını çocuk çeker.
- babasından mal kalan, merteği içinden bitmiş sanıratasözüMalı kendi emeğiyle değil, miras yoluyla elde etmiş olan kişi, onun ne büyük çabalar harcanarak ve ne denli sıkıntılar çekilerek kazanılmış olduğunu bilmez.
- baş yastığı baş derdini bilmezatasözüİnsan derdi içindedir. En yakını bile onu anlamaz.
- baş yarılır börk içinde, kol kırılır kürk içindeatasözüBir aile içindeki kişilerin kusurları, anlaşmazlıkları, kavgaları sır olarak aile içinde kalmalı, dışarıya duyurulmamalı, sızdırılmamalıdır.
- baş sallamakla kavuk eskimezatasözüBir kimsenin suyunca gitmekten, söylediklerine evet, peki demekten zarar gelmez.
- baş sağ olursa börk çok bulunuratasözüKişinin en önemli işi, sağlığını korumaktır. Sağlığı yerinde olan kişi işsiz kalmaz.
- baş ol da eşek başı olatasözüBaşta bulunanların, yetkisi geniş, saygınlığı büyük, olanakları çok olur. En önemsiz işlerde bile baş olmak, buyruk altında bulunmaktan iyidir.
- baş kes, yaş kesmeatasözüAğaç kesmek, insan öldürmekten daha büyük bir suçtur, daha kötü bir şeydir demeliyiz ki ağaç kesmenin ne kadar kötü ve zararlı bir iş olduğuna dikkati çekebilelim.
- baş dille tartılıratasözüKişinin aklı, söylediği sözlerle ölçülür.
- baş başa bağlı, baş da şeriataatasözüBizim başarımız, başımızda bulunan yöneticiye, onun başı da dine, yasaya bağlıdır. Bizyöneticinin buyruğu altındayız ama, yönetici de toplum için konulmuş olan kanunlar nebuyuruyorsa onu uygular; onun dışına çıkamaz.
- baş ağır gerek, kulak sağıratasözüKişi ağırbaşlı olmalı ve dedikoduları dinlememeli, ya da işitmemiş gibi davranmalıdır.
- başa gelmeyince bilinmezatasözüBaşkasının uğradığı bir yıkımın ne kadar acı olduğunu, başımıza böyle bir felaket gelmeyince, gereği gibi anlayamayız.
- başa gelen çekiliratasözüUğradığımız kaçınılmaz yıkımlara katlanmaktan başka elimizden ne gelir Sabırlı olmalıyız.
- başak büyüdükçe boynunu eğeratasözüİnsan büyüdükçe daha çok olgunlaşır.
- başın sağlığı, dünya varlığıatasözüDünyanın en büyük zenginliği, beden sağlığından başka bir şey değildir.
- başın başı, başın da başı vardıratasözüToplum içinde hiç kimse başına buyruk değildir. Başta bulunan her kişinin üstünde dahabüyük bir baş, onun da üstünde kendisinden büyük bir baş vardır.
- başına gelen başmakçıdıratasözüBaşından bir iş geçmiş olan kimse o işte deneyimli olur. Uğradığı zarara bir daha uğramamakiçin önlem alır.
- başını sallamayan kavak olmazatasözüKendini bir sürü eğlenceye, çapkınlığa kaptırmamış genç yoktur.
- başını acemi berbere teslim eden, cebinden pamuğunu eksik etmezatasözüİş başına deneyimsiz yönetici getirenler, onun yaratacağı sıkıntı ve zararları çekmeye hazırolmalıdırlar.
- bağ babadan, zeytin dededen kalmalıatasözüBağ, bir kuşak geçecek kadar yaşlandıktan sonra bol ürün verir. Zeytinin bol ürün vermesi için hiç olmazsa iki kuşaklık bir zaman geçmelidir.
- bağı ağlayan yüzü güleratasözüBağ budanırsa (budanan yerden su damlar) bol ve güzel üzüm verir.
- bağın taşlısı, karının saçlısıatasözüTaşlı yerdeki bağ, daha değerli, uzun saçlı kadın daha gösterişli ve sevimlidir.
- bıyığın uzunsa borazan çalatasözüBir işi başarabilmek, gerekli koşulların bulunmasına bağlıdır.
- bıldırcının beyliği arpa biçilene kadaratasözüBir kimsenin keyfi, ancak yararlandığı nesne yarar sağlamayacak duruma gelinceye değin sürer.
- bıçağı kestiren kendi suyu, insanı sevdiren kendi huyuatasözüBir kimsenin, bir şeyin değeri, kendisinde aranan özel nitelikte artar: Kişi, huyu güzel olursasevilir. Bıçak, çeliğine iyi su verilmiş olursa keskinleşme yeteneği kazanır.
- büyük lokma ye büyük söylemeatasözüHiçbir kimse başkalarını kınayıp ben böyle bir kötü duruma düşmem, Ben öyle bir şeyemeydan vermem gibi sözler söylememelidir. Dünya bu, bir gün aynı olaylar kınayanın da başınagelebilir.-C-
- büyük balık küçük balığı yeratasözüGüçlüler, güçsüzleri ezer, ortadan kaldırır; ya da kendine mal eder.