Sözlük dizini
“B” harfi
8.693 madde
- borçtan korkan kapısını büyük açmazatasözüBorç etmek istemeyen fazla açılmaz; şuna buna ziyafet çekmez. Giderlerini kısar; kendi durumuna uygun bir yaşama yolu tutar.
- buyuran yorulmamışatasözüİşlerini başkasına yaptıran kişi onun yorulacağını da düşünmeli, arka arkaya iş buyurmamalıdır.
- bıçağı kestiren kendi suyu, insanı sevdiren kendi huyuatasözüBir kimsenin, bir şeyin değeri, kendisinde aranan özel nitelikte artar: Kişi, huyu güzel olursasevilir. Bıçak, çeliğine iyi su verilmiş olursa keskinleşme yeteneği kazanır.
- başını acemi berbere teslim eden, cebinden pamuğunu eksik etmezatasözüİş başına deneyimsiz yönetici getirenler, onun yaratacağı sıkıntı ve zararları çekmeye hazırolmalıdırlar.
- baş dille tartılıratasözüKişinin aklı, söylediği sözlerle ölçülür.
- bahtsızın bağına yağmur, ya taş yağar ya doluatasözüTalihsizin bütün işleri ters gider. Bağına yağmur yerine ya taş ya dolu yağar.
- bakmakla usta olunsa kediden kasap olurduatasözüHiç yapılmadan, sadece nasıl yapıldığını görerek bir şey öğrenilemez.
- balta değmedik ağaç olmazatasözüZarar görmeyen, yıkımlara uğramayan kimse yoktur.
- bal tutan parmağını yalaratasözüİmkânları geniş bir işin başında bulunan kimse bunlardan az da olsa yararlanır" anlamında kullanılan bir ata sözü.
- beyden gelen bey sayılıratasözüHatırı sayılan kişinin sözlerini, isteklerini başkasına ileten buyruk kuluna, hatırlı kişinin kendisi gelmiş gibi saygı gösterilmesi gerekir.
- beylik çeşmeden su içmeatasözüResmi işlere yanaşmak tehlikelidir. Hükümet, hatıra hayale gelmeyen bir noktadan size büyük sorumluluk çıkarır.
- bin atın varsa inişte in, bir atın varsa yokuşta binatasözüÜzerinde yük bulunan at, yokuş aşağı ine İnsan ise inişi yorulmadan iner de yokuşa çıkarken yorulur.
- bir ağacın gölgesinde bir sürü yataratasözüİyiliksever, bilgili, varlıklı kimselerden pek çok kişi yararlanır.
- bir avuç altının olacağına bir avuç toprağın olsunatasözüAltın, yani para, harcanan ve tükenen bir maldır. Ancak toprak, harcanıp tükenen bir mal değildir. Yerinde duran, sürekli olarak ürün veren ve para getiren bir maldır.
- bir kötünün yedi mahalleye zararı vardıratasözüKusurları, yanlışları, düzensizlikleri, yolsuzlukları, kötülükleri... bütün çıplaklığıyla ortayakoyan ve eleştiren söz, bu işleri yapanlara çok acı gelir.
- bir sıçrarsın çekirge, iki sıçrarsın çekirge, üçüncüde ele geçersin çekirgeatasözüSuçlu, birkaç kez kurtulma yolu bulsa bile günün birinde yakayı ele verir.
- boş eşek yorga gideratasözüÜzerinde bir görev bulunmayan kaygısız kişi, rahat rahat istediği gibi yaşar.
- buğday ile koyun, geri yanı oyunatasözüÇiftçi için en gerçek değer, buğday ve koyundur. Başka ürünler bunlar kadar önemli değildir.
- balı dibinden, yağı yüzündenatasözüBalın dibi, yağın yüzü daha güzeldir. Bunun gibi, değerleri derinleştikçe artan ve değerleriyüzde kalan insanlar vardır.
- bakan yemez, kapan yeratasözüBir şey sadece bakmakla edinilemez. Onu ele geçirmek için davranmak gerekir.
- bayramda borç ödeyene Ramazan kısa geliratasözüOruç tutan kimse için Ramazan günleri ağır ağır geçer. Süresi bayramda dolacak bir borcu ödemek zorunda olan kimseye o günler çabuk geçiyor gibi gelir. Çünkü insan, güç işlerin yapılmasını ertelemek ve uzak zamanlara atmak ister.
- balta sapını yonamazatasözüKişi, kendisinin yapamayacağı işleri için başkasının yardımına gerekseme duyar.
- bey aşı borç, düğün aşı ödünçatasözüBeyin sofrası çok zengin olur. O sofrada ağırlanan kimsenin, karşılık olarak beye yemekvermesi kolay olmadığından bu bir borç olarak kalır. Düğün aşı yiyen ise günün birindekendisinin yapacağı düğüne, birinci düğün sahibini çağırır, böylece ödüncün altından kalkmışolur.
- bir çiçekle yaz olmazatasözüGüzel, ama küçük bir belirti ile, beklenen doyurucu sonuca erişilmiş olmaz.
- bir görüş, bir kör bilişatasözüBir kez görmekle bir şey iyice anlaşılmaz, öğrenilmez.
- bir katar deveyi bir eşek yederatasözüSessiz, uysal bir topluluğu, niteliksiz, ahmak bir kişi bile yönetir.
- bir selam bin hatır yaparatasözüSelam bir ilgi ve sevgi belirtisidir. Küçük bir şeydir ama gönül kazanmakta büyük önemi vardır.
- borç iyi güne kalmazatasözüBorcu ilk fırsatta ödemek gerektir. Erteleyip durmak yanlıştır. Çünkü gelecek günlerde elinizdaha dar olabilir; borç da gittikçe büyür. Üstelik siz, sürekli bir borç üzüntüsü çekersiniz.
- balı olan bal yemez mi?atasözüBir kimsenin elinde başkasına verilecek, ya da satılacak bir nesnenin bulunması, ondankendisinin de yararlanmasına engel değildir.
- baykuşun kısmeti ayağına geliratasözüAllah hiçbir canlıyı aç bırakmaz. Kımıldamadan duran baykuşun rızkını bile önüne koyar. Elsiz ve ayaksız yılanın da küçücük karıncanın da rızkını Allah mutlaka verir.