Sözlük dizini
“B” harfi
8.693 madde
- bir görüş, bir kör bilişatasözüBir kez görmekle bir şey iyice anlaşılmaz, öğrenilmez.
- bir çiçekle yaz olmazatasözüGüzel, ama küçük bir belirti ile, beklenen doyurucu sonuca erişilmiş olmaz.
- borç iyi güne kalmazatasözüBorcu ilk fırsatta ödemek gerektir. Erteleyip durmak yanlıştır. Çünkü gelecek günlerde elinizdaha dar olabilir; borç da gittikçe büyür. Üstelik siz, sürekli bir borç üzüntüsü çekersiniz.
- bir selam bin hatır yaparatasözüSelam bir ilgi ve sevgi belirtisidir. Küçük bir şeydir ama gönül kazanmakta büyük önemi vardır.
- bayramdan sonra gelen kınayı götüne yakatasözüGerektiği zaman ele geçmeyip daha sonra kavuşulan şey değerli de olsa işe yaramaz.
- baykuşun kısmeti ayağına geliratasözüAllah hiçbir canlıyı aç bırakmaz. Kımıldamadan duran baykuşun rızkını bile önüne koyar. Elsiz ve ayaksız yılanın da küçücük karıncanın da rızkını Allah mutlaka verir.
- bayramda borç ödeyene Ramazan kısa geliratasözüOruç tutan kimse için Ramazan günleri ağır ağır geçer. Süresi bayramda dolacak bir borcu ödemek zorunda olan kimseye o günler çabuk geçiyor gibi gelir. Çünkü insan, güç işlerin yapılmasını ertelemek ve uzak zamanlara atmak ister.
- bir katar deveyi bir eşek yederatasözüSessiz, uysal bir topluluğu, niteliksiz, ahmak bir kişi bile yönetir.
- berber berbere benzer ama başın Allah'a emanetatasözüKendisini uzman gibi gösteren her kişiye güvenmemeli. Uzman diye işe başlar da malınızı,canınızı tehlikeye sokabilir.
- balı olan bal yemez mi?atasözüBir kimsenin elinde başkasına verilecek, ya da satılacak bir nesnenin bulunması, ondankendisinin de yararlanmasına engel değildir.
- bilmemek ayıp değil, sormamak ayıpatasözüİnsan her şeyi bilemez. Bu, kusur değildir. Ancak bilmediği bir işi, sorup öğrenmeden yapmaya kalkışmak kusurdur. Çünkü yanlış ve zararlı bir yola sapılmış olabilir.
- bostana dadanan eşeğin kuyruğu, kulağı olmazatasözüÇalıp çırpmayı huy edinen kişi, her birinde yakayı ele vererek ceza göre göre insanlıktan çıkar.
- buğday Hicaz'a giderken arpaya ince yufkaya karışma demişatasözüYetki, yetenek, kişiden kişiye değişir. Herkes neleri yapabileceğini, neleri yapamayacağını bilmeli, bunun dışında bir iş yapmaya kalkışmamalıdır.
- bir ağaçta gül de biter, diken deatasözüBir ocaktan iyi insan da yetişir, kötü insan da.
- beşe, bakma çiftten başka işeatasözüYediye'nin yelleri beşe'nin selleri sözünde de geçen beşe şubat sonlarıyla martı kapsayanzamandır.
- bir baba dokuz oğlu besler, dokuz oğul bir babayı beslemezatasözüBaba, ne kadar çok çocuğu olursa olsun hepsini yetiştirmek için gereken bütün özveridebulunur. Ancak çocuklar para kazanmaya başladıktan sonra -birçok kardeş de olsalar- yoksuldüşen babaları için, kendi paylarına düşen küçük bir yardımı yapmazlar.
- biri bilmeyen bini hiç bilmezatasözüKüçük de olsa bir iyiliğin değerini bilmeyen, ona karşı teşekkür duygusu beslemeyen kişi,daha büyük iyiliklerin değerini de bilmez; onlara karşı da duygusuz kalır.
- bey buyurur, cellat keseratasözüEgemen kişinin haksız buyruğunu yerine getiren, buyruk kulu olduğu için, suçsuzdur. Suçuişleyen, buyruğu verendir.
- bir evde düzen varsa düzen olmaz o evdeatasözüBir evde ya da bir yerde iki rakip kadın varsa orada dirlik olmaz.
- bir adamın adı çıkacağına canı çıksınatasözüAdı kötüye çıkan kişi, kötü olmasa bile, bu kamu yargısını kolay kolay düzeltemez. Nerede adı anılsa, hiçbir araştırma yapılmadan, hemen kötülüğü ortaya atılır. Bu durumdaki kimse ölmeyi yeğler mi yeğler.
- boka nispetle tezek amberidiratasözüÇok kötü şeyin yanında, daha az kötü olan, güzel görünür.
- Bin ölçüp bir biçmeliatasözüYapılacak bir işin tüm yönleri önceden iyi düşünülmeli, sonuç iyi hesaplanmalı, daha sonra işe girişilmelidir. İyi düşünülmeden yapılan işten dolayı duyulacak pişmanlık, işi düzeltmeye yaramaz.
- berk kaçan atın boku seyrek düşeratasözüOlağanüstü hızla yapılan iş -gereken özen gösterilemeyeceğinden- olumlu sonuç vermez.
- boynuz kulaktan sonra çıkar, ama kulağı geçeratasözüBir konu üzerinde sonradan yetişen, ama daha önce yetişmiş olanları geçenler vardır.
- boyuma göre boy buldum, huyuma göre huy bulamadımatasözüBir kimse, beden yapısı, zenginliği, soyu sopu, sosyal durumu kendisininkilere uygun olankimseler bulabilir. Ama huyu kendisinin huyuna uyan bir kişiyi kolay kolay bulamaz.
- borçlunun dili kısa gerekatasözüBorçlu, alacaklısına karşı ileri geri konuşmamalı, aşağıdan almalıdır.
- bulanık su, balıkçının yarı kazancıdıratasözüÇıkar sağlaması, ortalığın karışmasına bağlı olan kişi için karışıklık çıkması, kazancının muştusudur.
- bir günlük ölüye üç gün yiyecek gerekatasözüGelenek böyledir: Bir evde ölüm olursa o evde üç gün yemek yapılmaz. Komşular ve tanıdıklar yemek gönderirler.
- bir deli kuyuya taş atmış, kırk akıllı çıkaramamışatasözüKimi zaman bir kişi öyle delice bir iş yapar ki birçok akıllı kimseler bir araya gelerek düşünür, çalışırlar da durumu düzeltemezler.
- bir senden büyüğün, bir de senden küçüğün sözünü dinleatasözüÖnemli bir işe girişecek kimse salt kendi düşüncesiyle yetinmemeli, büyüklerinindeneyimlerinden yararlanmalı; akıllıca düşünce ileri sürebilecek küçüklere de danışmalıdır.