Sözlük dizini
“D” harfi
6.492 madde
- dağdan gelip bağdakini kovmakifadeBir işe ya da yere sonradan gelen birinin, orada geçmişten beri bulunanların yerini almaya çalışması.
- dananın kuyruğu kopmakfiilBeklenen veya korkulan sonuç gerçekleşmek
- dadacılıkisimkişiyi aklın tutsaklığından ve aklın kurduğu düzenden; sanatı dil, vezin, kafiye, biçim, anlam kaygılarından kurtarmak; kelimeleri bilinen anlamları ve alışılmış estetik kuralları dışında bir düzenle birleştirmek; kalıplaşmış bütün sistemleri, kuralları, gelenekleri inkâr etmek, yıkmak; kuralsızlığı kural olarak benimsemek temeli üzerine kurulmuş olan sanat akımı.
- değirmen taşının altından diri çıkaratasözüEn ağır yüklerin dahi altından kalkabilen. En zorlu durumlardan başarıyla sıyrılmayı becerebilen kimse için söylenir.
- defterini dürmekifadeöldürmek.
- deliye her gün bayramatasözüher fırsattan yararlanarak bayrammış gibi davrananlara ve her şeyi eğlenceli yönden alanlara söylenen bir söz.
- depremyazarisimDepremlerin yerini, süresini, şiddetini tespit edip, kaydeden çok duyarlı cihaz.
- dam üstünde saksağan, vur beline kazmayıatasözüyersiz ve saçma sözler karşısında söylenen bir söz.
- deli danalar gibi dönmekifadeNe yaptığını/yapacağını bilemeden çevrede şaşkınca dolanıp durmak.
- darısı dostlar başınaifade“Dostlarımın da bu güzel olaya kavuşmasını umarım.” anlamında güzel bir dilek.
- değirmenin suyu nereden geliyor?ifadeBir işin yürütülmesi için harcanan giderlerin hangi parayla karşılandığını sormak.
- dağları devirmekifadeçok büyük işlerin üstesinden gelmek
- dağ doğura doğura bir fare doğurmuşatasözübüyük şeyler beklenen bir işten önemsiz bir sonuç alındığında söylenen bir söz.
- demir almakifadeGeminin yola çıkması için çapasını denizden çekmesi, gitmeye hazırlanması.
- dem çekmekfiil(kuşlar) uzun ve güzel ezgiler çıkarmak
- dereyi görmeden paçaları sıvamakifadeGerektiğinden çok önce veya henüz ortada hiçbir şey yokken hazırlanmaya kalkışmak.
- denizi geçip çayda boğulmakifadeBüyük güçlükleri aşıp, önemsiz bir engele takılarak yenik düşmek.
- derinlere dalmakifadeBir konuyu iyice inceleyip araştırmak derinlemesine ele almak.
- dışarısıisimKapalı, sınırlı bir yerin ötesi
- demir atmakfiilgemi çıpasını denize salmak
- dozerisimTırtıllı veya lastik tekerlekli yol yapım makinesi
- deve kuşu gibi başını yere gömmekifadeTehlike karşısında yararı olmayan bir işe başvurarak, korunduğunu sanmak.
- devlet kuşuisim(mecaz) beklenmedik bir iyilik, iyi talih, talih kuşu
- densizisimsaygısız davranan kişi
- dereden tepeden konuşmakifadegelişigüzel konuşmak, rastgele konular üzerinde konuşmak.
- derisi kemiklerine yapışmakfiilÇok zayıflamak
- dışsalsıfatDışla ilgili, dışa ilişkin, haricî
- derin derin düşünmekfiilçok fazla düşünmek
- dingildemekfiilSallanmak, oynamak.
- dırdırisimbezginlik verecek biçimde söylenen söz