Sözlük dizini
“İ” harfi
3.971 madde
- itle çuvala girilmezatasözüEdepsiz ve saldırgan kimse ile bir konu üzerinde karşılaşmak ve kavgaya tutuşmak doğru değildir.
- iti an, taşı eline alatasözüSaldırgan birisiyle karşılaşacak olan kimse, kavgaya hazır olmalıdır.
- itin kuyruğu kalıba konmakla doğrulmazatasözüYaradılıştan kötü olan kişi, ne denli eğitilirse eğitilsin yola gelmez.
- itin gönlüne kalsa günde bir leş yeratasözüTamahkar kişi doymak bilmez. Gözü hep daha çok kazançtadır.
- itin duası kabul olsa gökten kemik yağaratasözüAşağılık kişinin istediği olsaydı dünya, yalnız kendisinin işine yarayan, başkalarını rahatsızeden şeylerle dolardı.
- itin akılsızı kurban bayramında sılaya gideratasözüİşini bilmeyen kişi, ayağına gelen kısmetten yararlanacağı yerde, zorunlu olmayan, her zaman yapabileceği bir işi öne alır.
- itin ahmağı baklavadan pay umaratasözüAptal kişi, eline geçmesi olanağı bulunmayan bir nimeti bekler.
- ite vurmazlar sahibinin hatırı var diyeatasözüBir kimsenin buyruğu altındaki kişiyi incitecek eylem, dolaylı olarak o kimseyi de incitir. Bunedenle bir kimse adına iş gören buyruk altındaki kişilere karşı dikkatli bulunmak gerekir.
- ite dalanmaktan çalıyı dolanmak iyidiratasözüKişi, yapacağı işte huysuz biriyle çatışacaksa işini o kişiyle karşılaşmayacağı yoldan (bu yolgüçlüklerle dolu olsa bile) yürütmelidir.
- it, boku acından yeratasözüYasa dışı çıkar sağlayanlar ve toplumun kınadığı yollarla para kazananlar içinde öyleleri var ki, yaşamlarını sürdürebilmek için başka yol bulamamışlardır.
- isteyenin bir yüzü kara, vermeyenin iki yüzüatasözüBirisinden bir şey istemek zorunda kalan kimse utanır. Ama onun yüzsuyu dökmesine rağmen istediğini vermeyenin daha çok utanması gereklidir.
- istemem diyenden korkmalıatasözüBir şeyi istemem diyen, fırsat bulunca, bakarsınız ki aşırı istekli olandan daha çok o şeyi istiyormuş.
- isin yanına varan is, misin yanına varan mis kokaratasözüKişi kiminle arkadaşlık ederse ondan kendisine birtakım huylar geçer: Kötü arkadaştan kötü, iyi arkadaştan iyi.
- ip inceldiği yerden koparatasözüBir durum, en çürük yerinden patlak verir.
- in kalk dünyasıatasözüDünyada hiç kimse değişmeyen bir durum sağlayamaz. Kah düşer, kah kalkar.
- insan yedisinde ne ise yetmişinde de oduratasözüKişinin çocukluğundaki huyları, özellikleri değişmez; ihtiyarlığında da sürer
- insan sözünden , hayvan yularından tutuluratasözüSöylediği söz, kişiyi bağlar. Buna uymayan bir davranışta bulunmak istese kendisine hemenbu söz anımsatılır. Onun için söylediğinin dışına çıkamaz. Şu durum, yularından tutulduğu içinbaşka yöne sapamayan hayvanın durumuna benzer.
- insan söyleşe söyleşe hayvan koklaşa koklaşaatasözüHayvanlar koklaşarak tanıştıkları gibi insanlar da konuşarak tanışırlar ve konuştukça birbirlerini daha iyi anlarlar.
- insan kendini beğenmese çatlaratasözüHerkes kendini beğenir. Bu, kendi aklını beğenmesinin sonucudur. Çünkü insanın kişiliği,aklının yönetimi ile biçimlenir. Madem ki kendi aklını bütün akılların üstünde görüyor, kişiliğinide üstün bir değer kazanmış bilir. Zaten böyle olduğuna inanmasa yaşayamaz.
- insan göre göre, hayvan süre süreatasözüİnsanlar bir şeyi göre göre öğrenirler. Hayvanların öğrenmesi ise insanların onlara istedikleriişi sürekli olarak yaptırması ile sağlanır.
- insan eşek olunca semer vuran çok oluratasözüKişi akılsız, budala olursa, çevresi bu durumunu sömürür: Kendisiyle alay edenler, ondan çıkar sağlayanlar çok olur.
- insan doğduğu yerde değil, doyduğu yerdeatasözüİnsan doğduğu yeri değil, geçimini sağladığı yeri yurt edinir.
- insan bilmediğini ayağının altına alsa başı göğe ereratasözüİnsan ne denli bilgili olursa olsun bilmedikleri bildiklerinden binlerce kez çoktur.
- insan beşer, kuldur şaşaratasözüTanrı insanları eksiksiz yaratmamıştır. Dünyada yanılmayan kimse yoktur. Kişinin kimizaman şaşırmasını, yanılmasını hoş görmek gerektir.
- insan ayaktan, at tırnaktan kaparatasözüBirçok hastalıklar insana ayağını üşütmesinden, ata da tırnağı yoluyla gelir.
- insan çeşit çeşit, yer damar damaratasözüToprağın her kesimi ayrı ayrı nitelikler taşıdığı gibi, insanlar da küme küme ve tek tek birbirlerinden ayrı nitelikler taşırlar.
- insanoğlu çiğ süt emmişatasözüİnsanlar her zaman iyi değildir. Kimi zaman sütsüzlük damarı tutar, soysuzca davranışlarda bulunur; iyiliğini gördüğü kimseye kötülük yapar.
- insanın vatanı doğduğu yer değil, doyduğu yerdiratasözüKişi doğduğu yerde kazanç sağlayamazsa, kazanç sağlayabileceği bir yere göçer; orayı yurt edinir. Doğduğu yerden çok burasını benimser.
- insanın eti yenmez, derisi giyilmez; tatlı dilinden başka nesi var?atasözüİnsanın kendini sevdirmesi tatlı diliyle olur. Onu; eti, sütü, yumurtası, derisi... için sevilen hayvandan ayıran da budur.
- insanın canı acıyan yerindediratasözüBir yerimiz acıdı mı bütün vücudumuz rahatsız olur; sanırız ki canımız oradadır.