Sözlük dizini
Atasözleri
2.437 madde
- orman olur da domuz olmaz mı?atasözüElverişli bir ortamdan elbette çıkar sağlayanlar bulunur.
- on para on arslanın ağzındaatasözüŞimdi para kazanmak çok güçleşti. En küçük kazanç, pek çok didişmeden, çalışmadan sonraelde edilebiliyor.
- on ceviz alsan ikisi çürük çıkaratasözüYüzde yüz saf nesne bulmak kolay değildir. Kazançların giderleri ve zararları, ürünlerin
- on beşindeki kız, ya erde gerek ya yerdeatasözüKız on beş yaşına ulaştı mı evlendirilmelidir. Evlendirilmezse anneyi, babayı güç durumda bırakacak çok üzücü olaylar çıkabilir. Böyle olacağına kızın ölmesi daha iyidir. Türk Dil Kurumu aldığı kararla bu atasözünü sözlükten çıkarmıştır.
- onmadık yılın yağmuru harman vakti yağaratasözüZamanında olsa büyük yarar sağlayacak olan durum, zamanı geçtikten sonra gerçekleşirse zarar bile verebilir.
- onmadık hacıyı deve üstünde yılan sokaratasözüÜlküsünü gerçekleştirmesi mukadder olmayan
- olursan kazık olma, tokmak olatasözüİlişkilerinde ezilen değil ezen olmayı yeğle.
- olsa ile bulsayı ekmişler, yel ile yuf bitmişatasözüŞu iş şöyle olsa, bu iş böyle olsa diye dilemekle istediğimiz sonuca varamayız. Elde etmek istediğimiz sonucu dilekle değil, çalışmakla gerçekleştirmeliyiz.
- olmaz olmaz deme, olmaz olmazatasözüHiçbir şey için olmaz deme. Dünyada olmayacak şey yoktur.
- olgaç oğlak bokundan betli oluratasözüÇocuğun gelişmişliği genel tutumundan, işin gelişmişliği vermekte olduğu üründen anlaşılır.
- olan dört bağlar, olmayan dert bağlaratasözüZengin giyinir, kuşanır, istediği gibi yaşar. Fakir ise yoksulluğun acısını çeker.
- olacakla öleceğe çare bulunmazatasözüÖlüm gibi kaderde olan şeyler önlenemez.
- oduncunun gözü omçadaatasözüHerkes işine yarayan şeye göz diker; onu elde etmenin yolunu arar.
- dğlan olsun deli olsun, ekmek olsun kuru olsunatasözüBirçok kimse, evlat olarak, deli de olsa oğlan, geçim için de katıksız da olsa ekmek ister.
- oğlan doğurdum, oydu beni; kız doğurdum, soydu beniatasözüErkek çocuklar, yaramazlıklarıyla, haylazlıklarıyla, ana-babayı üzerler. Kız çocuklar ise giyime, süse düşkün olduklarından ana-babalarından sürekli para çekerler.
- oğlan doğuran övünsün, kız doğuran dövünsünatasözüDoğacak çocuğun oğlan olması istenir. Kız olması istenmez. Onun için oğlan doğuran ana sevinir; kız doğuran ana üzülür.
- oğlan doğur, kız doğur; hamurunu sen yoğuratasözüAna-baba özverilere katlanarak çocuk yetiştirirler. Ancak onların kendilerine pek yardımı olmaz.
- oğlan dayıya, kız halaya çekeratasözüOğlan çocuğunun yüzü de huyu da dayısına, kız çocuğunun ise halasına benzer.
- oğlan atadan öğrenir sofra açmayı, kız anadan öğrenir biçki biçmeyiatasözüErkek çocuk, erkeklerin yapması gereken şeyleri (örneğin konuk ağırlamayı) babasından, kızçocuk da kadınların yapması gereken şeyleri (örneğin dikişi, biçkiyi, ev işlerini) anasındanöğrenir. Baba, ana bunları bilmiyorsa çocuktan böyle şeyler beklenmez.====Kaynakça====
- oğlan anası kapı arkası, kız anası minder kabasıatasözüEve gelin geldikten sonra oğlanın anası kapı dışarı edilecek gibi görülür. Kızın anası ise baş köşeye oturtulur.
- niyet hayır, akıbet hayıratasözüİyi niyetle girişilen işin sonu hayırlı olur.
- nisan yağar sap olur, mayıs yağar çeç oluratasözüNisan yağmuru ekinlerin sapını geliştirir. Mayıs yağmuru başakların dolgunlaşmasına yarar.
- nikâhta keramet vardıratasözüEvlenmeleri söz konusu olanların anlaşabilip anlaşamayacaklarını pek düşünmeyiniz. Nikâh, onları sevgi bağıyla birbirlerine bağlayacaktır.
- ne yavuz ol asıl, ne yavaş ol basılatasözüCezaya çarpılacak ölçüde aşırı ve saldırgan olma. Ama herkes seni ezecek ölçüde yumuşak ve miskin de olma.
- ne oldum dememeli ne olacağım demeliatasözüKişi, bugün içinde bulunduğu parlak durumun sürüp gideceğini sanmamalı; çevre sine tepeden bakmamalı; yarın kötü bir duruma düşebileceğini aklından(hatırdan) çıkarmamalıdır.
- ne karanlıkta yat, ne kara düş göratasözüTehlikelere karşı önlem almış olan kişi, kendini ileride üzülmekten kurtarmış olur.
- ne doğrarsan aşına, o çıkar karşınaatasözüŞimdi ne kadar fazla çalışırsanız geleceğiniz o kadar iyi ve güzel, gelecekte önünüz açık olur, kşimdi daha az ve verimsiz çalışırsanız geleceğiniz kötü önünüz bahtınız kapalı olur.
- nereye gitsen okka dört yüz dirhematasözüBir mal kimi yerde daha ucuzdur, ama düşük niteliktedir. Kimi kişilerin gündeliği az, kimininki çoktur. Dikkat edilirse işleri de ona göre hafif ya da ağırdır; kaba saba ya da uzmanlık işidir. Özet olarak ölçü her yerde birdir.
- neren ağrırsa canın ordaatasözüCan dediğimiz yaşam simgesinin bedenimizde belli bir yeri yoktur. Ancak bedenimizin bir yeri ağrıyınca can orada kendini gösterir.
- nerde hareket, orda bereketatasözüDurmadan çalışılan yerde verim artar, bolluk olur.