Sözlük dizini
Atasözleri
2.437 madde
- altın leğenin kan kusana ne faydası var?atasözüAğır hasta, ya da dertli olan kimse, zengin olmuş neye yarar?
- güvenme varlığa, düşersin darlığaatasözüİnsan, varlıklı durumuna güvenerek har vurup harman savurmamalı, tutumlu olmalıdır. Buna dikkat etmeyen kişi, işlerin iyi gitmediği ve çalışamadığı zamanlarda darlığa düşer.
- nefesin elverirse borazancı başı olatasözüBaşarabileceğinize inanıyorsanız büyük işlere girişiniz.
- haddini bilmeyene bildirirleratasözü"Yetkili olmadığı konularda ahkam
- ne doğrarsan aşına, o çıkar kaşığınaatasözüKişi çok çalışırsa gelecek günleri de başarılı olur.
- vardığın yer körse gözünü kapaatasözüKişi, çevresindekilerle geçinebilmek için bir dereceye kadar onlara uymak zorundadır.
- çam ağacından ağıl olmaz, el çocuğundan oğul olmazatasözüHer şeyin değeri vardır; yapacağı iş, kullanılacağı yer ayrıdır. Bir şeyin yerine, ona benziyor diye başka bir şey konulamaz. Sözgelişi, başkasının çocuğu, öz evlat yerini tutmaz.
- düş uykudan sonra oluratasözüBir işin temeli gerçekleşmelidir ki ona bağlı olan ayrıntılara sıra gelsin.
- acıkmış kudurmuştan beterdiratasözüUzun zaman bir nesnenin yokluğunu çeken kişi, kudurmuş gibi ona saldırır. Gözü başka şey görmez.
- ata binersen Allah'ı, attan inersen atı unutmaatasözüAta bindiğin zaman insafsızlık etme, hayvanı çok hırpalama. Buna Tanrı razı olmaz. (Ya da ata bindiğin zaman böbürlenme; böbürleneni Tanrı sevmez), Attan indiğin zaman da onunyemini, suyunu, tımarını unutma.
- kişi refikinden azaratasözü"Kötü arkadaş, kişiyi kötü yola sürükler iyi arkadaş kişiyi iyi yola sürükler" anlamında bir söz.
- aşk başa gelirse akıl baştan çıkaratasözüAşkın gücü, aklı yener. Aşka düşen kişi düşünceden uzaklaşır.
- herkes evinde ağadıratasözüHerkesin kendi evinde, kendi bölgesinde hatırı sayılır, sözü geçer.
- yatsının faziletini güveyden sormalıatasözüBirçok kimseler için, önemli bulunmayan bir durum, kimi kişiler için özel bir önem taşır. Eskiden güvey, yatsı namazından sonra gerdeğe girerdi.
- sakla beni varken, bulunayım sana yokkenatasözüHer şey var olduğu zaman alınıp bir köşeye konulmalı ki ortadan çekildiği zaman el altındabulunsun ve kullanılsın.
- zora, beylerin borcu varatasözüZor kullanan kişilerin istediğini en güçlü kimseler bile verirler.
- baskısız tahtayı yel alır, yel almazsa sel alıratasözüSıkı bir yönetim altında bulundurulmayan ya da korunmayan gençler kolayca kötü yollarasürüklenebilirler.
- başak büyüdükçe boynunu eğeratasözüİnsan büyüdükçe daha çok olgunlaşır.
- akrabanın akrabaya akrep etmez ettiğiniatasözüKişiye, kimileyin hısımı öyle kötülük eder ki bunu düşman bile yapmaz. Çünkü hısım, kişinin içini, dışını ve nereden vurabileceğini daha iyi bilir.
- ağaçtan maşa olmazatasözüYeteneksiz, beceriksiz kimse, önemli işlerde kulanılamaz.
- mart çıkmadıkça dert çıkmazatasözüKış hastalıkları, mart sona ermedikçe bitmez.
- geçmişe mazi, yenmişe kuzu derleratasözü"geçmişte kalan olayların üzerinde durulmasında bir yarar yoktur" anlamında bir söz.
- kadının fendi erkeği yendiatasözüKadınlar kurnazlıkta erkeklerden üstündürler. Çeşit çeşit oyunlarla her zaman erkekleriyenerler.
- temiz iş altı ayda çıkaratasözüDoğru dürüst yapılması istenen iş, çarçabuk bitirilemez. Uzun zaman ister.
- acele yürüyen yolda kalıratasözüacele giden ecele gider kavramının eş anlamlısı
- oynamasını bilmeyen kız yerim dar demiş; yerini genişletmişler, "yenim dar" demişatasözüKendisinden beklenen işi beceremeyen kişi, çeşitli engellerin işi güçleştirdiğini söyleyerek yeteneksizliğini belli etmemeye çalışır.
- son pişmanlık fayda vermezatasözüİyice düşünülmeden yapılan iş, çok kez insanı zarara ya da geri dönemeyeceği bir çıkmaza sokar. O zaman pişman olmak da işe yaramaz.
- komşu iti komşuya ürümezatasözüKomşudaki uygunsuz kişi, başkalarını incitse de komşusunu rahatsız etmez.
- el üstünde gömlek eskimezatasözüEğreti olarak alınan şey, dikkatle korunur; bir süre sonra olduğu gibi geri verilir. Ödünç parada böyledir. Batmaz, ödenir.
- iş olmazsa aş olmazatasözüEğer işimizi yapmazsak karşılığını alamayız.