Sözlük dizini
Atasözleri
2.437 madde
- kol kırılır yen içinde kalıratasözüBirbirine yakın insanlar ve/veya gruplar arasında olabilecek sorunların, yine bu bütünlük içerisinde konuşulması ya da halledilmesi gereklidir. Yaşanan problemler mümkün olduğunca kendi aralarında çözülmelidir. Özel durumların ilgisiz kişilere duyurulmaması gerekir. "Yen" eski dilde elbise kolu manasındadır, yani kişinin kolunun ne halde olduğu dışarıdan görünmez. Bu atasözünun devamı ise şöyledir: "baş yarılır fes içinde kalır".
- komşu boncuğunu çalan gece takınıratasözüHırsızlık malı, sahibinin göremeyeceği yer ve zamanda kullanılır.
- komşu ekmeği komşuya borçturatasözüKomşunuz size bir ikramda bulunur, bir şey armağan ederse, siz de ona ikramda bulunmalı armağan vermelisiniz.
- komşu hakkı, Tanrı hakkıatasözüKomşular arasında yakın, kaçınılmaz ilişkiler vardır. Komşular birbirlerini incitmemeli,birbirlerinin hatırını saymalı, birbirlerine yardım etmelidirler. Bu ödevleri yerine getirenler,Allah'a karşı da ödevlerini yapmış olurlar.
- komşu iti komşuya ürümezatasözüKomşudaki uygunsuz kişi, başkalarını incitse de komşusunu rahatsız etmez.
- komşu komşunun külüne muhtaçtıratasözüKomşular en küçük şey için bile birbirlerine muhtaçtırlar.
- komşu komşunun tütününe muhtaçtıratasözükomşu komşunun külüne muhtaçtır kavramının farklı yazılışı
- komşu kızı almak, kalaylı kaptan su içmek gibidiratasözüKomşu kızını almaya karar veren, ailenin ve kızın durumunu, gidişini iyi bildiğinden içi rahat olarak bu ilişkiyi kurar.
- komşuda pişer bize de düşeratasözü✓Yakın çevredeki iyi bir şeyden biz de payımızı alırız.
- komşuda pişer, bize de düşeratasözüYakınlarımızın güzel şeylere kavuşması, onlardan bizim de yararlanma olasılığımızın doğması demektir.
- komşun kör ise sen kıpa bakatasözüKişi, çevresindeki insanları kıskandıracak durumlardan sakınmalı, onlarda bulunmayan şeylere sahip olsa bile onlar gibi yaşamalıdır.
- komşunu iki inekli iste ki kendin bir inekli olasınatasözüBaşkasının iyi durumda olmasını iste ki Tanrı seni de ondursun.
- komşunun tavuğu, komşuya kaz görünüratasözüBaşkasının malı, bize olduğundan daha değerli görünür. Oysa aynı şey bizde de vardır; ama başkasınınkini bizimkinden üstün buluruz.
- konur eşek çayırını almazatasözüKendini beğenmiş kişi, yararlanılacak nesnelere hor baktığından bunlardan yoksun kalır.
- kork Allah'tan korkmayandanatasözüAllah'tan korkmayan kimse, insana her türlü kötülüğü yapabilir. Böylesinden korkulur.
- korkak bezirgan ne kar eder ne ziyanatasözüİş yapmaya korkan tüccar, kendisini zarardan korumuş olur ama, kazanç da sağlayamaz.
- korkunun ecele faydası yokturatasözüKişi korkmakla kendisine gelecek bir zararı önleyemez. Olacak olur. Bunun için boş yere korkup üzüntü çekmemelidir.
- koy avucuma, koyayım avucunaatasözüBize yardımda bulunan, yarar sağlayan kişiye biz de yardımda bulunur, yarar sağlarız.
- koyma akıl, akıl olmazatasözüAklı olmayan kişi, başkasının verdiği akıl ile iş göremez. Önce bir şeyler yapmaya başlasa da arkasını getiremez.
- koyun can derdinde, kasap et derdindeatasözüBaşkasının büyük zararı karşısında kendi küçük yararını düşünenler için sitem olarak söylenen bir söz.
- koyunu yüze yetir, el onu bine yetiriratasözüEl, bir olayı abartarak söyler. Yüz kazansan bin diye anlatır.
- koyunun bulunmadığı yerde keçiye Abdurrahman Çelebi derleratasözüBir şeyin çok değerlisi ele geçmezse az değerlisi önem kazanır.
- koyunun götü bir gün açıksa keçininki her gün açıkatasözüDavranışlarını herkesin beğendiği kimse, günün birinde yanlış bir iş yapabilir. Bu, her gün yanlış iş yapanın yanında kınanacak bir durum sayılmaz.
- koyunun kuyruğu var örteratasözüZenginlerin ve toplumda önemli yeri olan kişilerin kusurları hemen örtbas edilir.
- koyunun melediğini kuzu melemezatasözüAna-babanın çocuğuna karşı gösterdiği aşırı ilgi ve sevecenliği, çocuk ana-babasına karşı o ölçüde göstermez.
- koyunun olmadığı yerde keçiye Abdurrahman Çelebi derleratasözü"Buğday başak verince orak pahaya çıkar." anlamında bir söz.
- koç koyundan seçkel gerekatasözüBir topluluğa önderlik edecek, egemen olacak kişi, topluluğu oluşturanlardan üstün nitelikte olmalıdır.
- koça boynuzu yük değilatasözüKişiye kendi işi ve yakınlarının sorumluluğu ağır gelmez.
- krlangıcın zararını biberciden soratasözüKırlangıç zararsız bir kuş gibi görünür. Ama bibere pek düşkün olduğundan, ne kadar zararlı bir yaratık olduğunu ancak biberci bilir. Durumları buna benzeyen çok kişiler vardır.
- kuduz ölür ama daladığı da ölüratasözüAzgın kişi, kötülüklerinin cezasını görür ama yaptığı kötülüklerin acısı sürer.