Sözlük dizini
“A” harfi
10.700 madde
- AramanisimKocaeli'nin Kandıra ilçesine bağlı belde.
- ambargoisimbir malın serbest sürümünü engellemek için konulan yasak, engelleyim
- anlambirimcikisimBir sözlüksel birime ait anlamsal içeriği oluşturan özelliklerin her biri anlambirimcik olarak adlandırılır. Anlambilim düzleminde en küçük anlamsal ayırt edici birim anlambirimciktir. Göstergenin içerik düzlemiyle ilgilidir. Anlambirimcik demetinin öğesi olan anlambirimcik, içeriğin biçiminin temel birimidir, içeriğin (ya da anlamın, gösterilen) ayırt edici bir öğesidir. Bir sözcüğü oluşturan anlambirimcikler, o sözcüğün anlamsal bileşenleridir. Bir anlam olgusunun çözümleme ile elde edilebilecek en küçük anlamlı birimi olan anlambirimcik, (biçimbirim düzeyinde) bir göstergenin gösterilenine ait tözün ayırt edici yanını belirtir. Anlambirimcik, sözlükbirimleri (fr. lexème), hatta bazı durumlarda biçimbirimleri birbirinden ayırmamızı sağlar. Anlambirimcik, anlamsal bileşen (fr. composante sémantique) ya da anlamsal ayırt ediciler (fr. trait sémantique) eşanlamlı kavramlardır.
- anlambirimisimsözcüğün anlam çözümlemesinde ortaya çıkan en küçük ayırıcı anlam öğesi
- anlambirimcik çözümlemesiisimAnlambirimcik çözümlemesi, sözcüğün göndergesi ile ilgili bir açıklama ve çözümleme biçimidir. Bir sözcük, anlamı temel alınarak incelenebilir. İşte bu çözümleme anlambirimcik çözümlemesi olur; yani anlambirimcik çözümlemesi, anlambirim düzeyinde gerçekleşen içeriğin tözüyle ilgili bir çözümlemedir. Anlambirimcik çözümlemesinin ayrımsal bir amacı vardır. Belli bir sözcük grubu içindeki ayırt edici yanları belirtmeye ve anlambirimcik demetini oluşturan anlambirimler arasındaki karşıtlığı ortaya koymaya yönelik bir çözümleme biçimidir. Sözlükbirim çözümlemesi içinde, anlambirimcik çözümlemesi oldukça etkili ve üretken bir durumdadır. Nasıl işittiğimiz bir sözcük (gösteren) sesbirimlerden oluşuyorsa, anlam da (gösterilen) anlambirimciklerden oluşmaktadır. Yalnızca ayırt edici özellikler, birimlerin bir anlam alanıyla ilişkili anlambirimcik çözümlemesinin konusunu oluşturur.
- antropomorfiksıfatinsansı
- anlamsal alanisimanlamsal alanı
- AybarsisimBir erkek adı. Ay gibi parlak ve pars gibi yırtıcı
- antrenörlükisimçalıştırıcılık
- aposteriorisıfatSonsal
- ançüezisimbir balık ezmesi, genellikle hamsi bazen de çaça, sardalya veya tirsi balıklarından yapılan tuzlu ve yağlı ezme, hamsi ezmesi
- apriorisıfatönsel
- apse yapmakfiilirinlenmek
- apandisitisimApandisin iltihaplanması, kör bağırsak yangısı
- apo-diğer=-den ayrı (Yun. önek)
- aranje etmekfiildüzenlemek
- arz ve talepisimsunu ve istem
- asaletenzarfbir görevde temelli olarak, asıl olarak, vekâleten karşıtı
- araçlı geçişlisıfatettirgen çatı
- asapisimsinir
- armoniisimmüzikte, iki veya daha çok sesin aynı anda kulağa hoş gelecek bir biçimdeki uyumu, farklı notaların aynı anda kullanılmasıyla ortaya çıkan ses uyumu, harmoni
- areometreisimsıvıölçer, hidrometre, suölçer
- armalıisimarma bulunan, ongunlu
- arz etmekfiilsunmak
- artifisyelisimyapma
- asimetriisimherhangi bir simetri tipine sahip olmama durumu, bakışımsızlık
- asgarisıfaten az, en aşağı, en düşük, en alt, minimal
- asimile etmekfiilbenzeştirmek
- asteriskisimyıldız, yıldız işareti
- ateh getirmekifadebunamak kelimesinin eş anlamlısı.