koşmak
fiilkoş·mak/kɔʃ.ˈmɑk/
Kelimeyi anlamak için
Bu madde, "koşmak"ın "hızla gitmek" anlamı dışındaki bir kullanımını ele alır: bir hayvanı arabaya, sabana ya da düvene bağlamak: "atları arabaya koşmak". Bu "yanına bağlayıp işe koyma" fikri insanlara taşınınca birini bir işle görevlendirmek ya da başkasının yanına arkadaş olarak vermek anlamı doğar. Belirtme ve yönelme hâli birlikte alır: bir şeyi bir şeye koşmak.
Yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır; editör incelemesi beklemektedir.
Anlamları
- 1.
at, öküz gibi hayvanlar çekebilsin diye arabasını, düveni, sabanı v.s. hazırlamak
- Bir adam yolla da arabayı koşsun.
- 2.
bir kişiyi arkadaşlık etmek üzere başkasının yanına vermek
- Yanına bir adam koşalım, yalnız gitme.
- 3.
bir kişiyi bir işle görevlendirmek
- Küçük yaşlarda babası onu işe koşuyordu.
- 4.
birlikte iş görmesi için bir şeyi başka birinin yanına katmak, arkadaş olarak vermek
- 5.
hayvanı çekeceği arabaya, sabana, düvene v.s. bağlamak
- Atları arabaya koştun mu?
Dil bilgisi notu
- koşmak, iki heceli (koş·mak) bir fiildir.
- Fiil kökü “koş-” biçimindedir. Üçüncü tekil kişide: koşuyor, koştu, koşacak, koşar.
- Sözlükte bu maddeye bağlı 5 anlam, 6 deyim ve 7 birleşik ya da türemiş sözcük bulunur.
Köken
Osmanlı Türkçesi قوشمق (koşmak) sözcüğünden devralındı.
Fiil çekimi
Göster
| Kip / zaman | ben | sen | o | biz | siz | onlar |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Şimdiki zaman | koşuyorum | koşuyorsun | koşuyor | koşuyoruz | koşuyorsunuz | koşuyorlar |
| Görülen geçmiş zaman | koştum | koştun | koştu | koştuk | koştunuz | koştular |
| Öğrenilen geçmiş zaman | koşmuşum | koşmuşsun | koşmuş | koşmuşuz | koşmuşsunuz | koşmuşlar |
| Gelecek zaman | koşacağım | koşacaksın | koşacak | koşacağız | koşacaksınız | koşacaklar |
| Geniş zaman | koşarım | koşarsın | koşar | koşarız | koşarsınız | koşarlar |
| İstek kipi | koşayım | koşasın | koşa | koşalım | koşasınız | koşalar |
| Şart kipi | koşsam | koşsan | koşsa | koşsak | koşsanız | koşsalar |
| Gereklilik kipi | koşmalıyım | koşmalısın | koşmalı | koşmalıyız | koşmalısınız | koşmalılar |
| Emir kipi | – | koş | koşsun | – | koşun | koşsunlar |
| Olumsuz görülen geçmiş | koşmadım | koşmadın | koşmadı | koşmadık | koşmadınız | koşmadılar |
Deyimler (6)
- bir koşu gitmek
- her hıyarım var diyene tuz alıp koşmak
- koşar adım gitmek
- ölümüne koşmak
- peşinden koşmak
- şart koşmak
Birleşik ve türemiş sözcükler (7)
koşabilmek, koşayazmak, koşturmak, koşuşturmak, koşulmak, koşuvermek, koşum
Topluluk yorumları
Yorum yazmak için giriş yapın ya da kayıt olun.
Yorumlar yükleniyor…