Sözlük dizini
Tüm kelimeler
113.927 madde
- ağanın alnı terlemezse ırgatın burnu kanamazatasözüİşveren, birlikte çalışıp yorulmazsa, işçi var gücüyle işe sarılmaz.
- öfkede akıl olmazatasözüİnsan öfkelenince mantıklı düşünemez, akılsızca işler yapar.
- acar tazı çullu da belli olur, çulsuz daatasözüDeğerli kişi, gösterişi, giyim kuşamı olmasa da değerinden bir şey yitirmez; nerede olsa tanınır.
- ağaç ağaç içinde büyüratasözüBir gencin yetişip olgunlaşması, çevresinde yetişmiş, olgunlaşmış kişiler bulunmasıyla,onların koruyup eğitmesiyle gerçekleşir.
- TalakanisimBir soyadı. Yağmacı yağmalayan
- tuz ekmek hakkını bilmeyen kör oluratasözüHalk böyle inanır: İyiliğini gördüğü, ekmeğini yediği kimseye karşı saygısızlık ve hainlik eden kişiyi Tanrı cezalandırır.
- yağ ile yavşan, sirke ile tavşanatasözüBir yemeğin lezzetli olması için harç esirgenmemelidir. Bol yağ kullanıldıktan sonra, acı birot olan yavşandan bile güzel bir yemek yapılır.
- tabağa sorarsan dünyada fena koku olmazatasözüKötü işlerle uğraşan kimse, kötü iş diye bir şey tanımaz.
- tilkinin dönüp geleceği yer, kürkçü dükkanıdıratasözüBir kişi, ne kadar kendi havasında yaşarsa yaşasın, istediği işi yaparsa yapsın, sonunda, bağlı bulunduğu çevreye ve işe dönmek zorunda kalır.
- ölme bayılmaya benzemezatasözüGirişilecek işte ziyan etmek olasılığı da göze alınabilir. Ancak bu ziyan, batkınlığa varacakoranı bulacaksa o işten vazgeçilmelidir.
- ölenle ölünmezatasözüİnsan, ölen yakını için kendini harap edercesine üzülmemelidir. Çünkü çok üzülmekle durum değişmeyecektir.
- yalanın kemiği yok ki boğazına bataatasözüBir sözün yalan olduğu bilinir, ancak söylenmesi engellenemez.
- âşığın gözü kördüratasözüKendisini aşka kaptıran kişi, ne sevgilisinin kusurlarını görür ne de çevresinde olup bitenlerle ve kendisi için önemli olan şeylerle ilgilenir.
- vardığın yer körse gözünü kapaatasözüKişi, çevresindekilerle geçinebilmek için bir dereceye kadar onlara uymak zorundadır.
- abdalın yağı çok olursa gâh borusuna çalar, gâh gerisineatasözüVarlıklı ama akılsız kimse parasını boş yere harcar.
- ak şeker, kara şeker, bir damar soya çekeratasözüKişinin yaptığı iyilikte de, kötülükte de kalıtımın etkisi vardır.
- yakın dost hayırsız hısımdan yeğdiratasözüİlgi ve iyiliklerini görmekte olduğumuz komşu ve dostlarımız, hiçbir ilgisini görmediğimiz hısımlarımızdan, bize daha yakındır.
- yarım hekim candan eder, yarım hoca dinden ederatasözüBir iş, uzmanına yaptırılmaz da taklitçilere yaptırılırsa, istenilen gibi değil, ters bir sonuç verir. Nitekim hekim dururken, hekimlik taslayan birinin tedavisine başvurulması, insanın hayatına mal olabilir. Bilgisiz din adamı da dine aykırı olur.
- aç elini kora sokaratasözüAç insan, yiyeceğini sağlamak için kendisini tehlikeye atmaktan çekinmez.
- öküz tekini bulmadan çifte yürümezatasözüBir ahmak, budalaca bir işe girişirken kafasına uygun biriyle iş birliği yapar.
- açın kursağına çörek dayanmazatasözüYoksulluk içinde bulunan kimse kolay kolay genişliğe kavuşamaz. Bir eksiği giderilirsebaşka bir eksiği kendini gösterir.
- vermeyince Mabut, ne yapsın Mahmut?atasözüTanrı, geniş bir yaşama ya da yetenek kısmet etmemişse kulun elinden ne gelir?
- tabancanın dolusu bir kişiyi korkutur, boşu kırk kişiyiatasözüKişi, gücünü kullanarak istediği şeyi elde edebilir. Ama bunu yapmayıp çevreyi eyleme geçme korkusu içinde bırakırsa daha çok şeyler ele geçirir. Nitekim dolu tabanca ile ancak bir kişi vurulabilir. Bunu gören kimseler artık ondan korkmazlar. Ama boş tabancadan herkes korkar. Çünkü dolu sanılır ve kime karşı kullanılacağı bilinmez.
- teyze, ana yarısıdıratasözüTeyze, yeğenine annesi gibi sevgi, şefkat gösterir. Onunla yakından ilgilenir.
- yanmış harmanın öşrü alınmazatasözüÖnce verimli iken kazaya uğramış olan şeyden, artık gelir, verim beklenmez.
- yırtıcı kuşun ömrü az oluratasözüBaşkalarına saldırmayı huy edinen kişilerin düşmanları çok olur. Çok geçmeden bu düşmanlar da onun canına kıyarlar.
- tabak sevdiği deriyi yerden yere çarparatasözüKişi, eğitimine önem verdiği, ya da beğendiği kimseyi hırpalarcasına çalıştırır.
- temiz iş altı ayda çıkaratasözüDoğru dürüst yapılması istenen iş, çarçabuk bitirilemez. Uzun zaman ister.
- ahmak misafir ev sahibini ağırlaratasözüMisafiri ağırlamak ev sahibine düşer. Ama şaşkın misafir bunun tersini yapar. Başkasının görev ve yetkilerini üzerine alan böyle akılsızlar başka konularda da görülür.
- tilki benim için demem ama üzümsüz bağın kökü kurusun demişatasözüKurnaz kişi, kendisinin yararlanacağı şeyi başkaları için gerekliymiş gibi göstermeye çalışır.