Atasözleri
Uzun deneyimlerin ürünü olan, öğüt veren ve kuşaktan kuşağa aktarılan kalıplaşmış sözler.
196 madde · “D” harfi
- doğruluk minarede kalmışatasözüDünyada doğru kimse kalmamıştır. Doğru sandığımız binde bir kişi de içinden eğridir; dıştan göründüğü gibi değildir.
- doğrunun yardımcısı Allah'tıratasözüİşlerinde doğruluktan ayrılmayan kişiye Allah her zaman yardım eder.
- doğuran avrat Azrail'i yenmişatasözüYeni doğan çocuklarda ölüm çok olur. Kadın bir, iki üç çocuk doğurur. Bakarsınız ki bunları Azrail alıp götürüyor. Ama kadın yılmaz, doğurmaya devam ederse, Azrail'in alamayacaklarınıda dünyaya getirir. Böylece onu yenmiş olur.
- dumansız baca olmaz, kahırsız koca olmazatasözüDumanı olmayan baca olmadığı gibi karısına sıkıntı vermeyen koca da olmaz.
- dut kurusu ile yar sevilmezatasözüAncak büyük özverilerle elde edilebilecek güzel bir şey, özveride bulunulmadan ele geçirilemez.
- dut yaprağı açtı, soyun; döktü giyinatasözüDut ağacı yapraklanınca soğuklar geçmiş olur; kışın giyilen kalın giysiler çıkarılmalıdır. Dut ağacı yaprağını döktüğü zaman soğuklar başlamış olur; kış giysilerini giyinmek gerektir.
- duvarın beri yüzü beri, öte yüzü öteatasözüHısımlar, dostlar, ne denli yakın yerde otururlarsa otursunlar, birbirlerinin özel yaşantısını bilmezler ve buna karışmazlar.
- duvarın kulağı var, gözünü de unutmaatasözüSır olarak söylenen söz, gizli yapılan iş, dört duvar arasında kalmaz. Gizli söz duyulur, gizliiş de görülmüş gibi yayılır.
- dört atanın dördü de hakatasözüKarı ve koca, kaynana ve kayınbabalarını öz ana ve babalarından ayrı görmemeli, onlara daaynı ilgi ve saygıyı göstermelidir.
- dün öleni dün gömerleratasözüBir üzüntüyü sürdürmemeli, unutmaya çalışmalıdır.
- dünya Süleyman'a bile kalmamışatasözüİnsan ne kadar zengin olursa olsun bu dünyadan göçüp gidecektir, bu nedenle dünyaya bel bağlamamalıdır
- dünya bir gemi, akıl yelkeni, fikir dümeni, kolla kendini, göreyim seniatasözüİşlerini aksatmadan yürütmek isteyen, aklının gücünden, düşünce ve sağduyusunun kılavuzluğundan ayrılmamalıdır.
- dünya bir yağlı kuyruktur; yiyebilene aşk olsunatasözüDünyada kazanç yolları çoktur. İş becerip yararlanabilenleri övgü ile anmak gerekir.
- dünya bir, işi binatasözüBu dünyada insanın düşünemeyeceği türlü türlü durumlar ortaya çıkar.
- dünya bol olmuş neye yarar, pabuç dar olduktan sonraatasözüRahatlık, özgürlük, bolluk bulunan yer, bunlardan yararlanma olanağı bulunmayan kişiler için bir değer taşımaz.
- dünya dört kulplu bir kazan, bir kulpundan tut da kazanatasözüBu dünyada herkes için kazanç yolu vardır. Ancak bunlardan birini izleyip yürümeyi bilmekgerektir.
- dünya gençten gence, dinçten dinceatasözüİnsanlar yaşlanınca iş yapamaz ya da yeniliklere karşı uyum sağlayamaz olurlar. Oysa dünya işleri her an yenilikler gösterir. Bunları ancak gençler ve güçlüler yürütebilir.
- dünya iki kapılı handıratasözüDoğmak iki kapılı hanın bir kapısından içeri girmektir. Orada Tanrı'nın uygun gördüğü sürece kalınır. Sonra öteki kapıdan çıkılır; yani ölünür.
- dünya malı dünyada kalıratasözüİnsan öldüğü zaman malını öbür dünyaya götürmez. Bu maldan ancak yaşadığı sürece yararlanabilir.
- dünya tükenir, yalan tükenmezatasözüDünyada çok sayıda yalancı vardır, bunları huylarından vazgeçirmek de imkânsızdır.
- dünya yansa bir çuval samanı yanmazatasözüGamsız, vurdumduymaz kişi
- dünya ölümlü, gün akşamlıatasözüHiçbir durum sürekli değildir, her iyi durumun bir sonu vardır.
- dünyada tasasız baş bostan korkuluğunda bulunuratasözüBu dünyada tasasız olan insan yoktur.
- dünyanın iki başı bir gelmezatasözüİnsan dünya işlerinin hepsini istediği gibi yürütemez. Birini yoluna koyarken başka birinin bozuk gittiğini görür. Onu da düzelttiğinde ise başka işinin düzensizliği belirir. Yani hepsini bir arada düzenli duruma getiremez ve tam rahatı bulamaz.
- dünyanın ucu uzunatasözüdünyanın ucu uzundur kavramının farklı yazılışı
- dünyanın ucu uzunduratasözüİnsan yaşadıkça türlü durumlarla, çeşitli olaylarla karşılaşabilir.
- dünyayı sel bassa ördeğe vız geliratasözüBirçok kimse için felakete yol açan bir olay, bazı insanları ilgilendirmez.
- dünyayı umutla yemişleratasözüKişinin bütün yaşamı umutla dolu geçer.
- düt demeye dudak gerekatasözüBir işin gerçekleştirilebilmesi, gerekli koşulların, araçların bulunmasına bağlıdır. Bol parasıolmayan kişi güzel bir köşk; bilim, sanat gücü bulunmayan kişi beğenilir bir yapıt ortayakoyamaz.-E-
- düt demeye dudak isteratasözüNiteliği ne olursa olsun, bir işi başarabilmek için yetenek ve imkanlar gereklidir.