Şiir

Ağustos Böceği ile Karınca

Karıncayı tanırsınız Minimini bir hayvandır Fakat gaayet çalışkandır Gaayet tutumludur, yalnız Pek hodgamdır, bu bir kusur: Hodkam olan zalim olur. Bir gün ağustos böceği Tembel tembel ötüp durmak Neticesi aç kalarak Karıncadan göreceği Bürudete bakmaz, gider Bir lokma şey rica eder Der ki: - Acıyınız bize Coluk çocuk evde açız Ianenize muhtacız. Karınca bir yüreksize Layık huşunetle sorar: - Aç mısınız? Ya o kadar Uzun, güzel günler oldu. O günlerde ne yaptınız? Böcek inler: - Açız, açız Bakın benzim nasıl soldu O günlerde gülen, öten Sazla, sözle eğlenen ben Bugün bakın ne haldeyim! Vallah açız, billah açız, Halimize acıyınız! Karınca eğlenir: - Beyim, şimdi de raksedin, ne var? 'Yazın çalan kışın oynar.'

Şiir açıklaması

Şiirde karınca, çok çalışkan ve tutumlu bir hayvan olarak tanıtılır; ancak başkasına karşı duyarsız ve sert davranması da eleştirilir. Yazı şarkı söyleyip eğlenerek geçiren ağustos böceği, kışın aç kalınca karıncaya gider ve “bir lokma şey rica eder.” Yani yiyecekten küçük bir parça ister; evde çocukların da aç olduğunu söyleyerek yardım bekler.

Karınca, böceğe güzel günlerde ne yaptığını sorar. Böcek o günleri sazla sözle eğlenerek geçirdiğini kabul eder. Karınca ise yardım etmek yerine “şimdi de raksedin” diyerek onunla alay eder ve “Yazın çalan kışın oynar” sözüyle karşılık verir. Şiir, çalışmanın ve önceden hazırlıklı olmanın önemini gösterirken, karıncanın merhametsizliğini de sorgular. Ana düşünce, sorumsuz davranışın zor durumda bırakabileceği; fakat yardım isteyen birine karşı anlayışlı olmanın da değerli olduğudur.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

böcek: Eklem bacaklıların, altı bacaklı, çoğu kanatlı ve vücutları baş, göğüs, karın olarak eklemlerden oluşmuş hayvan sınıfı; haşere, böce, böcü.
kusur: eksiklik, noksan, nakisa
lokma: Ağza bir defada alınıp götürülen yiyecek parçası.
rica: leyiş, dileme, dilek
fakat: ama, ancak, lâkin
ben: (kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
ağustos: Yılın 31 gün süren, sekizinci ayı.
mısınız: 2. çoğul şahıs gelecek/geniş/şimdiki zaman soru eki
durmak: hareketsiz durumda olmak

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)