İçeriğe geç
2Wsözlük

Şiir

Erenler yolu

Yunus Emre

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
Canım erenler yolu, inceden ince imiş, Süleyman'a yol kesen, şol bir karınca imiş, Eydürler idi bana, âşık avare olur, Geldi başıma gördüm, ol söz yerince imiş, Dört kitabın manisin, okudum tahsil ettim, Aşka gelicek gördüm, bir uzun hece imiş, İki kişi söyleşir, Yunus'u görsem diye, Biri eydur ben gördüm, bir ÂŞIK koca imiş.

Şiir açıklaması

Şiir, “erenler yolu”nu ince, kolayca fark edilmeyen bir yol olarak sunar. Bu söz, yalnızca yürünecek bir yol değil, kavranması güç bir arayış gibi okunabilir. İlk dizedeki “inceden ince” vurgusu, bu yolun hassas ve derin niteliğini öne çıkarır.

“Süleyman’a yol kesen, şol bir karınca imiş” dizesinde karınca ile Süleyman yan yana getirilir. Küçük bir canlının büyük bir kişinin yolunu kesmesi, beklenmedik bir karşılaşma imgesi yaratır. Şiir, bu imgeyle görünüşte önemsiz olanın da yolun akışını değiştirebileceğini düşündürür.

Konuşan kişi, “Dört kitabın manisin” okuduğunu söyler; ardından aşka gelince bunun “bir uzun hece” olduğunu belirtir. Verilen sözlükte “hece”, “seslem” olarak tanımlanır. Böylece aşk, şiirde tek ama uzayıp giden bir seslem imgesiyle anlatılır. “Tahsil” için verilen sözlük anlamı ise “parayı alma, toplama”dır; bu anlam dizedeki kullanıma doğrudan uymadığından, buradan kesin bir öğrenme anlamı çıkarmamak gerekir.

Son bölümde iki kişi Yunus’u görüp görmediğini konuşur: Biri “ben gördüm” der ve onu bir âşık olarak anar. Sözlükte âşık, bir kimseye ya da şeye aşırı sevgi ve bağlılık duyan, tutkun kişidir. Böylece şiir, kitapların anlamını bilmek ile aşkı yaşamak arasında bir ayrım kurar; aşkı anlatmaktan çok, onu deneyimleyen kişinin hâliyle görünür kılar.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

hece
seslem
âşık
Bir kimseye veya bir şeye karşı aşırı sevgi ve bağlılık duyan, vurgun, tutkun kimse.
ben
(kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
tahsil
parayı alma, toplama

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)