Şiir

N'oldun İnlersin Felek Hercai Cânânun mı Var

N'oldun inlersin felek hercai cânânun mı var Seyr ider her menzili bir mâh-i tâbânun mı var Benzuni ey bustan fasl-i hazan mi itdi zerd Yoksa basi tasra bir serv-i hiramanun mı var Aglayub feryad idersin her nefes ey andelib Har ile hem-saye olmis verd-i handanun mı var Yoluna canum revan itsem gerek cana didum Yuzume bin hisim ile bakdi didi canun mı var Zulf-i di-ber gibi ey Zati perisansin yine Cevri bi-had yohsa bir yar-i perisanun mı var

Şiir açıklaması

Şiirde konuşan kişi önce feleğe seslenip neden inlediğini sorar; onun her menzili birer birer dolaşmasını, parlak bir ayın varlığıyla ilişkilendirir. Bahçenin sararmasını sonbahara bağlayıp bağlayamayacağını sorar. “Her” sözü burada birer birer hepsini kapsar; “saye” gölge, “serv” ise selviyi anlatır.

Ardından feryat eden kuşun hâli ve çiçekle “har”ın yan yana gelişi üzerinden kederli bir tablo kurulur. Son bölümde konuşan kişi canını sevgili uğruna vermeye hazır olduğunu söyler; sevgilinin sert bakışı karşısında şaşkınlığını dile getirir. Şair, zülüf ve dağınıklık imgeleriyle bu sıkıntıyı sürdürür. Şiirin ana duygusu, karşılık bulmayan sevginin yarattığı özlem ve gönül acısıdır.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

didi: dedididi
had: insanın yetki ve değeri
saye: Gölge
serv: selvi, servi
her: önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)