Ey Musavvir Yâr Timsâline Sûret Vermedün

Şiir, sevgiliye yöneltilen sitemli bir sesleniştir. Şair, sevgilinin suretini çizen kişiye seslenerek onun saçını ve yüzünü çizdiğini, fakat görüntüye canlılık ve güzellik katamadığını söyler. Böylece sevgilinin güzelliğinin bir resme sığmayacağını düşündürür. “Yâr” sevgili demektir; şiirde sevgili hem hayranlık uyandıran hem de âşığı inciten kişidir.

Şair, aşk tutkusundan vazgeçmesini öğütleyen nasihate karşı çıkar. Buradaki “men’”, yasaklama ya da izin vermeme anlamındadır; anlatıcı, öğüdün kendisine iyi gelmediğini ve akıl yönünden yetersiz kaldığını söyler. Sevgilinin kapısının toprağından dileğine kavuşmayı umduğu sırada gözyaşının göz açmasına fırsat vermemesi, özlemin ve ağlamanın yoğunluğunu gösterir. “Hâk” topraktır.

Gözleri kapatıp sevgilinin yüzünü hayal etme isteği de bir başka çaresizlik imgesidir: Şair, gözlerini açıp kapadığı anda canının alındığını ve kendisine zaman tanınmadığını anlatır. Sevgilinin yüzündeki yeni beliren çizgiyi, canına yönelmiş bir saldırıyı durdurmaya izin vermeyen bir unsur gibi dile getirir. Bu ifadeler, kavuşamamanın yarattığı acıyı abartılı ve etkileyici bir dille aktarır.

Son bölümde şair, Tanrı’ya güzellik sahiplerine zulüm etme gücü verilmemesi için seslenir; çünkü aşk ehlinin buna dayanacak gücü yoktur. “Cefa” zulüm, “takat” güç, “ruhsat” izin demektir. Son beyitte Fuzûlî, feryat etmeden öldüğünü söyleyerek halka feryadıyla güçlük çıkarmadığını belirtir. Şiirin ana duygusu, sevgiliye duyulan derin aşkın yanında çaresizlik, özlem ve sitemdir.