İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Bir kelime ile ifade etmek gerekirse, diyebiliriz ki yeni Türkiye Devleti bir halk devletidir; halkın devletidir. Mazi kurumları ise bir şahıs devleti idi, şahıslar devleti idi.”

— Mustafa Kemal Atatürk (1881 – 1938)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

Ne anlatıyor?

Bu söz, yeni kurulan Türkiye Devleti'nin temel niteliğini eski Osmanlı kurumlarıyla karşılaştırarak ortaya koyar. Atatürk, cumhuriyetin bir "halk devleti" olduğunu, yani egemenliğin kaynağının ve devletin yöneticisinin halk olduğunu vurgular. Buna karşılık geçmişteki kurumların "şahıs devleti" olduğunu, yani yönetimin tek bir kişiye ya da dar bir zümreye dayandığını belirtir.

"Şahıs devleti" ile "halk devleti" arasındaki karşıtlık, yönetim anlayışındaki köklü değişimi özetler. Osmanlı düzeninde padişahın kişisel iradesi ve hanedanın varlığı devletin merkezindeyken, cumhuriyetle birlikte halkın iradesi ve ortak çıkarları esas alınır. Bu değişim, yalnızca bir yönetim biçimi değişikliği değil, devletin kimin için ve kimin adına var olduğu konusundaki anlayışın dönüşümüdür.

Söz bugün de demokratik düşüncenin temel bir ilkesini hatırlatır: Devlet, tek bir kişinin ya da ailenin malı değildir; halkın ortak iradesine ve yararına dayanır. Atatürk'ün bu kısa karşılaştırması, cumhuriyetin kuruluş mantığını ve halk egemenliği ilkesini yalın bir dille ifade eder.

Hangi bağlamda söylendi?

Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler