Sahne-i Ömrümden Nefs-i Emmareye Hitabım

Şiir, başlığındaki nefs-i emmâreye, yani insanı kötülüğe yönelten nefse sesleniş olarak okunur. Konuşan kişi, nefsin isteklerine ve dünyanın güzelliklerine karşı sert, alaycı bir tavır alır. Gül bahçesi, çiçekler ve nev-bahar imgeleri güzellik ve yenilenme çağrışımı kurarken anlatıcı bunlara ihtiyaç duymadığını söyler.

“Şeb-i tarîk ü rûz-ı rûşen” geceyle aydınlık gündüzü yan yana getirir; şeb, gece demektir. “Cefâ” zulüm, “minnet” gönül borcudur: Konuşan, ömre ve feleğe gönül borcu duymadığını, kendisine zulmetmenin zor olduğunu ileri sürer. Aldatılma ve itibarı hiçe sayma sözleri de meydan okuyan sesini güçlendirir.

Son bölümlerde saki ve içki bardağı anlamındaki sagar ile bir içki meclisi imgesi kurulur. Feleğe yöneltilen kaba çıkış, şiirin öfkesini ve başkaldırısını belirginleştirir. Genel düşünce, geçici zevkler ve talih karşısında boyun eğmemektir.