İçeriğe geç
2Wsözlük

Türkü

Çıktım Yücesine Seyran Eyledim

Dadaloğlu · Dadaloğlu kimdir?

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
-IX- Çıktım yücesine seyrân eyledim Ceber özü çayır çimen görünür Bir firkat geldi de coştum ağladım Al yeşil bahçeli kaman görünür Şaştım ey Allahım ben de pek şaştım Devrettim Akdağı Buruğa düştüm Yozgad'ın üstüne bir ateş saçtım Yanar oylum oylum duman görünür Biter Kırşehri'nin gülleri biter Çığrışır dalında bülbüller öter Ufacık güzeller hep yeni yeter Güzelin kaşında keman görünür Gönül arzuladı Niğde'yi Bor'u Gün be gün artmakta yiğidin zârı Çifte bedestanlı koca Kayseri Erciyes karşısında karlı görünür Der Dadaloğlu'yum zatından zatı Çekin ağırlayın gökçe kır atı Göçmek değil bizim ilin muradı Ağyara gidecek yollar görünür

Türkü açıklaması

Türküde anlatıcı yüksek bir yerden çevreyi seyreder; çayırları, çimenleri, bahçeleri ve farklı yöreleri gözünün önüne getirir. Kaman, Yozgat, Kırşehir, Niğde, Bor ve Kayseri adlarıyla geniş bir coğrafya çizilir. “Bir firkat geldi” sözü, ayrılık duygusunun anlatıcıyı coşturup ağlattığını gösterir. Yozgat’ın üzerine saçılan ateş ve görünen duman da bu yoğun hüznü etkili imgelerle dile getirir.

Kırşehir’in gülleri ve bülbülleri, güzeller ve kemana benzetilen kaşlar, memleketin canlı ve güzel yanlarını öne çıkarır. Kayseri’nin “çifte” bedestanlı diye anılması, verilen sözlük anlamıyla ikili oluşuna işaret eder; Erciyes’in karlı görünüşü de manzarayı tamamlar. Son kıtada anlatıcı kendini Dadaloğlu diye anar ve gökçe kır atın ağırlanmasını ister. “Göçmek değil bizim ilin muradı” dizesi, yerleşmek için başka bir yere gitme arzusunun olmadığını söyler; buna karşılık yolların ağyara yönelmesi, ayrılık kaygısını sürdürür.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

firkat
Ayrılış, ayrılık
çekin
(Konya ağzı) Meşe ağaçlarında olan iri bir çeşit meyve.
çifte
İkisi bir arada bulunan veya ikili.
hep
hiçbiri dışta tutulmamak veya eksik olmamak üzere, bütün, tüm olarak
ben
(kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
göçmek
yerleşmek gayesiyle mahalle, köy, şehir veya ülke değiştirmek

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)