Böyle kem zamanda cihana geldim

Şiir, şairin yaşadığı zamanı ahlaki ve manevi bir çözülme dönemi olarak gördüğünü anlatır. “Herkes” sözü, insanların bütününü ifade eder. İlk bölümde insanların imanlarından uzaklaşması, edep erkânı bırakması ve verdikleri ikrardan dönmesi eleştirilir. Buradaki ikrar, kişinin bağlılığını ve verdiği sözü anlatır.

İkinci bölümde haddinden ağır yük ve harman zamanı elinde yaba bulunmaması imgeleriyle, ihtiyaç anında yetersiz kalma hâli öne çıkar. “Yalancı şıh” ve çevresindekiler anılarak sahte önderlik ve bozulmuş bağlılık eleştirilir; kuyruğu dökülen yarı imgesi de dağılma ve çözülmeyi düşündürür.

Son bölümde şair, doğruyu söylemenin bedelinden çekindiğini belirtir. İyilik ve kötülüğün deftere yazılması ise kişinin yaptıklarının kayda geçtiği düşüncesini aktarır. Şiirin ana düşüncesi, söz ve davranış arasındaki tutarsızlığı eleştirirken insanın kendi eylemlerinin sorumluluğunu taşıdığıdır.