Şiir

Nice ki ömrüm var benim, yüzün gibi yüz görmedim

Nice ki ömrüm var benim, yüzün gibi yüz görmedim Vallah ki yüzün göreli, özgelere yüz görmedim Boyun gibi serv-i revan, gözün gibi nergis-i mest Zülfün ile yüzün gibi gece vü gündüz görmedim Varlığım ilini şaha şöyle cemalin aldı ki Ayineye kılıp nazar ben beni sensiz görmedim Bin kez dahi görür isem her dem seni doyumazam Bunca zaman geçmişdürür henüz dahi yüz görmedim Aşkın düşeli içime yandı cihan dahi yele Derdim gibi bu dünyada sepişken uyuz görmedim Senin gibi gözü Hatâ, saçı Habeş, özü Huten Belin gibi bir bel, dahi yüzün gibi yüz görmedim

Şiir açıklaması

Şiirde âşık, sevgilinin yüzünü ve güzelliğini eşsiz görür; onu tanıdıktan sonra başkalarının yüzüne bakmadığını söyler. “Boyun gibi serv-i revan” sözüyle sevgilinin boyu serviye, gözleri ise mest nergise benzetilir. “Her dem” her nefeste demektir; âşık, sevgilisini her an görse bile ona doyamadığını vurgular.

Sevgilinin cemali, âşığın varlığını bütünüyle kaplamıştır: aynaya baktığında bile kendini değil, sevgiliyi görür; “sensiz” yani sen olmadan kendisini tanıyamadığını anlatır. Aşkın içini yakması ve derdinin dünyada eşi bulunmaması, duygunun büyüklüğünü abartılı imgelerle öne çıkarır. Şiirin ana duygusu yoğun aşk ve hayranlıktır; temel düşüncesi, sevgilinin âşık için benzersiz olduğu ve aşkın onun bütün benliğini sardığıdır.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

serv: selvi, servi
dem: nefes, soluk
her: önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
ben: (kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
dünyada: hiçbir zaman, hiçbir biçimde
sensiz: Sen olmadan; sen olmaksızın.

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)