Fıkra
Hoca Üzerine Ne Aldı?
Nasreddin Hoca
Fıkra açıklaması
Fıkrada Nasreddin Hoca ve arkadaşları kırda piknik yapmaya karar verir. Arkadaşları sırayla kuzu dolması, börek ve yemişleri hazırlamayı üstlenir; Hoca ise sessiz kalıp iştahla ağzını şapırdatır. Israr edilince onun da bir şey üstlenmesi istenir.
Hoca, “bol bol yiyip içmezsem Allah’ın ve Peygamber’in bütün laneti benim üzerime olsun” diyerek yemeği üstlendiğini söyler. Buradaki nükte, “üzerine almak” sözünün bir işi sorumluluk olarak üstlenmek anlamı ile “üstüne” anlamının çağrışımından doğar: Hoca hazırlığa değil, yeme işine talip olur. Lanet sözü, onun iştahını abartılı ve mizahi biçimde vurgular. Fıkra, ortak bir işte herkesin katkı sunması gerektiğini düşündürür.
Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Metindeki kelimelerin anlamları
- hoca
- İslam'da din görevlisi
- her
- önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
- böylece
- tam böyle, bu biçimde
- piknik
- Kırda yenen yemek
- sadece
- yalnızca
- herkes
- (belgisiz adıl): insanların bütünü, cümle âlem, her biri, kâinat
- üzerine
- üstüne
- peygamber
- İnsanlara Allah'ın emirlerini bildiren, onları Allah yoluna, dîne çağıran kimse
Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)