Fıkra

Kenefte Sakız Çiğnemek

Nasreddin Hoca

Hoca'ya birisi şaka olsun diye: – Hoca, demiş, ben kenefte bile sakız çiğnerim, Bunun kitapta yeri var mı? Hoca, bu adamı bozmamak için: – Bak oğlum, demiş, bunu bir daha yapma. Fakat adam: – Anladık Hoca da, sen bunun yerini kitap da gördün mü görmedin mi, diye yılışınca, Hoca: – Hayır oğlum, demiş, ben görmediğim şeyi gördüm diyemem. Ama seni öyle keneften sakız çiğneyerek çıkarken görenler, oraya ettiğin şeyi yediğini zannederler.

Fıkra açıklaması

Fıkra, Nasreddin Hoca’ya bir kişinin kenefte sakız çiğnediğini söyleyip bunun kitapta yeri olup olmadığını sormasıyla başlar. Hoca önce adamı incitmemek için davranışı bir daha yapmamasını söyler. Adam sorusunu ısrarla yineleyince Hoca, görmediği bir şeyi görmüş gibi söyleyemeyeceğini belirtir.

Fıkranın nüktesi, Hoca’nın soruya doğrudan bir kitap hükmü vermek yerine davranışın başkalarında yaratacağı izlenimi hatırlatmasıdır: Sakız çiğneyerek kenef denilen yerden çıkan kişiyi görenler, onun orada çıkardığı şeyi yediğini sanabilir. Böylece komik ve utandırıcı bir durum ortaya çıkar. Fıkra, insanın davranışlarının başkalarınca nasıl algılanabileceğini düşünmesini ve bilmediği konuda doğruyu söylemesini öğütler.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

hoca: İslam'da din görevlisi
adam: İnsan
fakat: ama, ancak, lâkin
kitap: Ciltli veya ciltsiz olarak bir araya getirilmiş, basılı veya yazılı kâğıt yaprakların bütünü; betik
ben: (kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
birisi: herhangi bir kimse

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)