Sarhoş Kadı

Fıkrada, Hoca ile tilmizi İmad gezintiye çıktıklarında bağında sarhoş yatmış bir kadıya rastlar. Kadının binişini alıp giyen Hoca, kadı ayılınca onu bulmaya çalışan muhzır tarafından mahkemeye getirilir. Muhzır, ilgililerin mahkemede bulunmasını sağlayan görevlidir; Hoca’nın söylediği emare ise bir belirti ya da ipucudur.

Hoca, kadıya binişi bir bağda sarhoş yatarken bulduğunu ve sahibini bulursa geri vereceğini söyler. Böylece kadının kendi hâlini dolaylı biçimde anlatır; kadı da söylenenlerin kendisini açığa çıkaracağını anlayıp Hoca’yı bırakır. Fıkranın nüktesi, kadının başkasını yargılarken kendi kusurunu görmezden gelmesinin Hoca’nın hazırcevaplığıyla ortaya çıkmasıdır. Fıkra, nükteli sözün gerçeği açığa çıkarabileceğini ve kişinin kendi davranışlarıyla çelişmemesi gerektiğini düşündürür.