Şiir
Diyojene
Diyojene
Ey kahkahayla eyleyen âfâka i'tirâz,
Bir boş fıçıyla oldu tefelsüflerin ecîr;
Uryânî-i sefaletine ettin ittihâz
Âyine-i tehekkümü bir ma'kes-i münir,
Açtın o köhne dîde-i ühkûmekârını,
Gösterdin âdemiyyete bir deste-i sihâm;
Ettin dehâ-yı mudhik-i zehr-âbe-dârını
Pîşânî-i muâşire bir tîg-ı intikam.
Açtın bütün maâyibini ruh-ı ademin;
Bir fikr-i bîhayâ ile koştun fezâile;
Dendân-ı pür riyâsına ahlâk-ı 'âlemin
Bir kalb-i âhenîn ile ettin mukabele.
Bir gûşmâl-i kahkahaperverdi felsefen,
Tezyîf-i humk u hicv-i gurur oldı maksadın,
Dîdâr-ı kizb ü cehle tükürmekti sence fen;
Zannımca fenn ü hikmeti yalnız sen anladın.
Esvât-ı arza karşı sen etmiştin i'tiyâd
Bess ü şikâyet etmegi âlâm-ı sem'den;
Ri'cat ederdi ye's ile emvâc-ı intikâd
Seng-i rasîn-i ömrüne oldukça cebhezen.
İskâta yetti hep nakârat-ı belâheti
Müdhiş tebessümündeki ma'nâ-yı bînazîr;
Alkışladın safîr ile lu'b-ı tabiati
Mirasın oldı sahne-i a'sâra bir safîr!
Cenab Şahabeddin
Metindeki kelimelerin anlamları
- gurur
- kendini beğenme, büyüklenme, benlik, kibir
- ittihaz
- Sayma, tutma
- kes
- Genellikle yakmak için kullanılan iri saman.
- abe
- (Rumeli ağzı) seslenmek ve dikkati çekmek için özellikle Rumeli'de kullanılan bir söz
- ahlak
- toplum içinde kişilerin benimsedikleri, uymak zorunda bulundukları davranış biçimleri ve kuralları, aktöre, sağtöre
- deste
- Elde tutulabilecek şekilde bir araya getirilmiş şeylerden meydana gelen bağ; demet, bağ, bağlam.
- hep
- hiçbiri dışta tutulmamak veya eksik olmamak üzere, bütün, tüm olarak
- şikayet
- şikâyet kavramının yanlış kullanımı
- dendan
- Yapılan her çeşit eserin kıyısına gelen girintili çıkıntılı askılar
- şikâyet
- hoşnutsuzluk belirten söz veya yazı
- intikam
- öç
- nakarat
- bir şarkıda her kıtadan sonra tekrarlanan ve bestesi değişmeyen parça
- oldukça
- olabildiğince
Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)