Şiir
Mersiye (Ziya Tevfik'e)
Mersiye
Merhûm ziya tevfik beg içün[1]
Zekâ, mehâsin-i ahlâk, mâ'rifet, gayret:
-Ki binde bir kişide birleşen fezâildir,-
Şu resmi derc olunan nûrpâre-i nâdir
Nasılsa bunlara olmuştu dâr-ı cem'iyyet,
Baksın şu resme, şu dîdâr-ı pertevâsâra,
-Ne istiyor bu nazar?.. her dakika yükselmek!-
Şu cisme vaz' ediniz şimdi bir de rûh-ı melek,
Tutup onu atınız sonra bir derin gâra!
Sükût ediş bu derin gâra bîümid-i suûd,
Bu gâr-ı târa iniş kayd-ı sermediyyetle,
Gezerken ufk-ı hakikatte nûr-ı hikmetle,
Hayâl oluh kalış, eyvâh! Bînişân-ı vücûd!
Bu bir masal bile olsa hazîn gelir cana,
Masal degil ise bu vâki'ü hakikattır!
Düşün ki lâzıme-i hiss-i 'âdemiyettir!
Taş olsa da acımak bir vücûd-ı galtâna!
Ziya.. ziyâ ise bir sâf lem'a-pâre idi
O lem'apâre bugün soldu, bir zılâl oldu;
Ziyâ-yı bârika-tâbiş ki bir hayâl oldu
Sehâbe-i beşeriyette bir şerâre idi!
Fakat bir eksigi vardı bu dürr-i şehvârın,
Evet! bir eksigi vardı bu gevherin: sıhhat!
Zeka, mehâsin-i ahlâk, ma'rifet, gayret
Peyinde gitti mezara o rûh-ı nevvârın!...
Cenab Şahabeddin
Metindeki kelimelerin anlamları
- sükût
- sessizlik
- zekâ
- İnsanın düşünme, akıl yürütme, öğrenme, kavramları ve nesneleri zihinde canlandırabilme, objektif gerçekleri algılama, yargılama, sonuç çıkarma, bedeni kontrol edebilme, duyguları doğru algılayabilme, değerlendirebilme,
- şerare
- Kıvılcım
- dakika
- saatlik zamanın altmışta biri, birine eşit olan zaman birimi
- ahlak
- toplum içinde kişilerin benimsedikleri, uymak zorunda bulundukları davranış biçimleri ve kuralları, aktöre, sağtöre
- mersiye
- ağıt
- fakat
- ama, ancak, lâkin
- her
- önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
- acımak
- tadı acı duruma gelmek, acılaşmak
- barika
- Parıltı, parıldayan.
- lazıme
- yapılması gerekli olan şey
- nasılsa
- herhangi bir sebeple veya bilinmeyen bir sebeple
- sıhhat
- doğruluk
- yükselmek
- yükseğe çıkmak
- gayret
- çaba
Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)