“Başparmağı para kesesinin üzerinde olan, güce sahiptir.”

Bismarck burada iktidarın en somut kaynaklarından birini mali denetim olarak gösterir. 'Başparmağı para kesesinin üzerinde olmak', harcamaları yönlendirebilen, bütçeyi tutan ve kaynakları kontrol eden kişi ya da kurumun nihai karar sahibi olduğunu ima eder. Güç, yalnızca unvanlardan, ordudan ya da retorikten değil, kaynakları yönetme kapasitesinden de kaynaklanır.

Bu düşünce, Bismarck'ın realpolitik anlayışıyla uyumludur. Siyasi mücadelede sembolik zaferler değil, mali ve kurumsal kontrol belirleyicidir. Parlamentoda bütçe hakkı üzerindeki tartışmalar, devlet gücünün somut biçimde nasıl paylaşıldığını gösterir. Bu nedenle söz, siyasi denetimin ekonomi yoluyla nasıl kurulduğuna dair bir ilke niteliğindedir.

Günümüzde de söz, gerek devletler gerek şirketler gerekse aile içi ilişkiler düzeyinde okunabilir: Kaynakların kimin elinde olduğu, karar mekanizmasının da kimde olduğunu büyük ölçüde belirler. Maddi imkânların denetimi, özgürlük ve bağımlılık arasındaki çizgiyi çizer.

Bismarck bu sözü, 21 Mayıs 1869'da Kuzey Almanya Reichstag'ında yaptığı bir konuşmada söylemiştir. Dönem, mali reformlar ve federal bütçe tartışmalarının yoğunlaştığı bir dönemdir. Söz, mali kaynakların kontrolünün siyasi iktidarla ilişkisini vurgulamaktadır.