“Aptalların çoğunluğu yenilmezdir ve her zaman için güvence altındadır. Ne var ki onların tiranlığının dehşeti, tutarsızlıkları sayesinde hafifletilmiştir.”

Einstein bu aforizmada, toplumsal ve tarihsel bir gözlemi keskin bir mizahla dile getirir. 'Aptalların çoğunluğu' ifadesi, düşünmekten kaçınan, hazır yargılara bağlanan ve eleştirel aklı dışlayan kitlesel eğilimleri anlatır. Bu çoğunluğun sarsılmazlığı, kararlılığından değil, tam da kendi kendini sorgulamamasından, dolayısıyla ikna edilmeye kapalı oluşundan kaynaklanır. Yenilmezliği, bu anlamda dirençli bir erdem değil, akılcı tartışmanın ulaşamadığı bir kapalılıktır.

Sözün ikinci yarısı, 'tiranlığın dehşetinin tutarsızlıkla hafifletilmesi' fikri üzerine kuruludur. Kitlesel aptallık eğer tutarlı ve sistematik olsaydı, topluma geri dönüşsüz zararlar verirdi; ama insan davranışlarındaki gelişigüzellik, vazgeçme ve unutma gibi zaaflar, bu baskının şiddetini fiilen azaltır. Böylece akıl düşmanı tutum, kalıcı bir yapı kurmakta güçlük çeker.

Aforizma, bugün de toplumsal tartışmalarda akılcılığın karşılaştığı güçlükleri ve kitle psikolojisini anlamak için kullanışlı bir mercek sunar. Didaktik bir ahlak dersi vermekten çok, insan doğasına dair buruk bir tebessümle yapılmış bir gözlemdir.

Bu aforizma, Leo Baeck'in sekseninci doğum günü dolayısıyla yayımlanan 'Essays Presented to Leo Baeck on the Occasion of his Eightieth Birthday' (1954) adlı kitaptaki 'Neun Aphorismen' (Dokuz Aforizma) başlıklı bölümde yer almıştır.