İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Ama insanları isyancı kaynaşmalara toplayan yalnızca tek bir şey vardır: baskı.”

— John Locke (1632 – 1704)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

But there is only one thing which gathers people into seditious commotion, and that is oppression.

Ne anlatıyor?

Locke bu sözle siyasi itaatsizliğin ve kitlesel huzursuzluğun temel nedenini tek bir kavramla açıklar: baskı. Ona göre insanlar kendiliğinden, sebepsiz yere ayaklanmaz; aksine, haklarının çiğnenmesi, özgürlüklerinin engellenmesi ve yöneticilerin zulmü karşısında tepki gösterirler. Bu yaklaşım, Locke'un siyaset felsefesinin merkezindeki doğal haklar ve yönetimin meşruiyeti anlayışıyla doğrudan ilişkilidir.

Locke için yönetim, yönetilenlerin rızasına dayanır. Yönetici bu rızayı kötüye kullanır, yurttaşların can, özgürlük ve mülkiyet haklarını çiğnerse, halkın direnme hakkı doğar. Bu nedenle isyan ya da direniş, öncelikle yurttaşların ahlaki bir kusuru değil, yöneticinin adaletsizliğine verilmiş bir karşılıktır. Söz, ayaklanmayı meşrulaştırmaktan çok, onu doğuran nesnel koşulu görünür kılar.

Günümüzde bu ifade, otoriter yönetimler karşısında toplumsal tepkilerin neden yükseldiğini anlamak için hâlâ güçlü bir anahtar sunar. Baskının arttığı yerde huzursuzluğun da artacağını; kalıcı barış ve istikrarın ancak hakların güvence altına alınmasıyla mümkün olacağını vurgular.

Hangi bağlamda söylendi?

Söz, Locke'un 1689'da yayımlanan A Letter Concerning Toleration (Hoşgörü Üzerine Bir Mektup) adlı eserinden alınmıştır. Eser, din ve vicdan özgürlüğü ile sivil yönetimin sınırları üzerine yazılmıştır; Locke burada baskıcı yönetimlerin toplumsal kargaşaya yol açtığını savunur.

Kaynak

  • Eser: A Letter Concerning Toleration (1689)
  • Künye: A Letter Concerning Toleration (1689)
  • Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/John_Locke
  • Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler