“Eğer Almanya, gurur duyduğum sevgili vatanım (bildiğiniz gibi) beni kabul etmezse, o zaman Tanrı'nın adıyla Fransa ya da İngiltere bir yetenekli Alman daha kazanmış olur - ve bu, Alman ulusunun utancı olur.”

Mozart bu sözünde, yeteneğinin ve emeğinin kendi ülkesinde yeterince değer görmemesi durumunda başka ülkelere gitmek zorunda kalacağını, bunun da asıl kaybın kendisi için değil Almanya için olacağını anlatır. Burada kişisel kırgınlıktan çok, sanatçı ile ulusu arasındaki karşılıklı sorumluluğa dikkat çeker. Yetenekli bireylerin kendi ülkelerinde tutunamaması, ona göre yalnızca o bireyin kaybı değil, ulusun ortak kültür sermayesinin kaybıdır.

Sözde geçen 'gurur duyduğum sevgili vatanım' ifadesi, Mozart'ın Almanya'ya bağlılığını ön plana çıkarır. Ancak bu bağlılık, koşulsuz bir övgü değildir; tam tersine, vatanını sevdiği için onun eksikliklerini açıkça söylemekten çekinmez. 'Alman ulusunun utancı' vurgusu, bir sanatçının ülkesinden destek görememesinin o ülkenin kültür hayatı açısından ciddi bir zafiyet olduğunu ima eder.

Bugünün okuru için bu düşünce, yetenekli insanların kendi toplumlarında yeterince alan bulamadıklarında başka ülkelere yönelmelerinin, o toplumlar için uzun vadeli bir kayıp anlamına gelebileceğini hatırlatır. Mozart bu durumu bir tehdit olarak değil, acı ama gerçekçi bir tespit olarak dile getirir.