İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Kendini aşağılatma, çaldırma, kandırılma ve sömürülme eğilimi, insanlar arasındaki bir Tanrının utancı olabilir.”

— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

Almanca aslı

Die Neigung, sich herabzusetzen, sich bestehlen, belügen und ausbeuten zu lassen, könnte die Scham eines Gottes unter Menschen sein.

Ne anlatıyor?

Nietzsche bu aforizmada, kendini küçük düşürme, aldatılmaya ve sömürülmeye izin verme eğilimini alışılmışın dışında bir gözle değerlendirir. Bu tür davranışlar genellikle zayıflık, saflık ya da iyilikseverlik olarak görülür. Oysa Nietzsche, bu eğilimin bir güç belirtisi olabileceğini, hatta insanlar arasında yaşamak zorunda kalan bir tanrının duyacağı utanca benzetilebileceğini öne sürer. Burada 'tanrı' imgesi, insanlardan çok daha üstün bir varlığın, onların dünyasına indiğinde kendini nasıl hissedeceğine dair spekülatif bir düşünceyi taşır.

Söz, geleneksel ahlakın 'kendini feda etme' ve 'alçakgönüllülük' gibi erdemlerini ters yüz eder. Nietzsche'ye göre bu tür davranışlar her zaman edilgen bir zayıflık değil, bazen üstün bir konumdan gelen bir küçümseme ya da katlanma biçimi olabilir. İnsanların dünyasına mahkûm olmuş bir tanrı, belki de onların adiliğine karşılık vermeyi kendine yediremeyecek kadar gururlu olduğu için kendini soyulmaya ve aldatılmaya bırakır.

Bugünün okuru için bu söz, fedakârlık ve kendini geri çekme gibi davranışların ardında farklı psikolojik güdüler olabileceğini düşündürür. Her alçakgönüllülük bir erdem değildir; bazen sessiz bir üstünlük duygusunun ya da derin bir yabancılaşmanın ifadesi olabilir.

Hangi bağlamda söylendi?

Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.

Kaynak

  • Eser: Jenseits von Gut und Böse
  • Künye: Friedrich Nietzsche: Werke in drei Bänden. München 1954, Band 2, S. 625-626. Viertes Hauptstück, Sprüche und Zwischenspiele, 66,www.zeno.org
  • Kaynak bağlantısı: https://de.wikiquote.org/wiki/Friedrich_Nietzsche
  • Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler