“Halk trajediden aslında iyice duygulanmaktan, bir kez olsun içini döküp ağlayabilmekten fazlasını istemez.”

Nietzsche bu sözünde trajedinin halk için taşıdığı işlevi alaycı bir netlikle ortaya koyar. Ona göre sıradan seyirci, sahnede olup bitenlerden derin bir kavrayış, ahlaki bir ders ya da sanatsal bir yücelme beklemez; asıl aradığı şey duygusal bir boşalımdır. Trajedi, gündelik hayatın baskısı altında biriken duyguları güvenli bir mesafeden dışa vurma fırsatı sunar. "Recht gerührt zu werden" (iyice duygulanmak) ifadesi, burada neredeyse bedensel bir ihtiyacı, gözyaşlarıyla rahatlama arzusunu ima eder.

Bu bakış, Nietzsche'nin sanatın yalnızca yüce bir hakikat arayışı olmadığına, aynı zamanda psikolojik bir boşaltım aracı olarak da işlediğine dair daha geniş düşüncesinin bir parçasıdır. O, insanın akıldışı ve duygusal yanını küçümsemez; aksine, bu yanın ne kadar güçlü ve belirleyici olduğunu göstermek ister. Trajedinin halk nezdindeki başarısı da tam buradan gelir: İnsanlar sahnede başkalarının acısını izlerken kendi bastırılmış duygularını yaşar ve bundan bir tür haz duyar.

Bugün bu söz, popüler kültürdeki dramatik yapımların neden bu kadar ilgi gördüğünü de açıklayan bir anahtar olarak okunabilir. Diziler, filmler ve tiyatro oyunları çoğu zaman izleyiciye düşünsel bir sorgulama değil, duygusal bir tahliye vaat eder. Nietzsche'nin gözlemi, sanatın kitlelerle kurduğu ilişkinin sanıldığından daha az entelektüel, daha çok duygusal olduğunu hatırlatır.

Bu söz, Nietzsche'nin 1878'de yayımlanan 'Menschliches, Allzumenschliches' (İnsanca, Pek İnsanca) adlı eserinin birinci cildinin 166. aforizmasından alınmıştır. Bu dönem, Nietzsche'nin Wagner ve Schopenhauer etkisinden uzaklaşarak daha eleştirel, aydınlanmacı ve psikolojik gözlemlere yöneldiği 'özgür ruh' evresinin başlangıcıdır. Kitap, insan davranışlarını ve kültürel kurumları soğukkanlı bir gözle çözümleyen yüzlerce kısa aforizmadan oluşur; bu aforizma da sanatın ve özel olarak trajedinin halk üzerindeki duygusal etkisini ele alır.