“Müzik olmasaydı hayat bir hata olurdu.”

Nietzsche bu ünlü sözüyle müziğe varoluşsal bir anlam yükler. Ona göre hayat, akılcı açıklamalarla kavranamayacak kadar kaotik, acı dolu ve anlamsız olabilir. İşte tam da bu noktada müzik, kavramların ötesine geçerek hayatın o akışkan ve çelişkili özünü doğrudan hissettiren bir güç olarak belirir. Müzik, dünyayı anlamlandırmaya çalışan zihnin başarısızlığa uğradığı yerde, bir tür estetik gerekçelendirme sunar.

Nietzsche'nin düşüncesinde sanat, özellikle de müzik, yalnızca bir eğlence ya da hoş vakit geçirme aracı değildir; varoluşun dayanılmaz ağırlığına karşı bir cevaptır. Hayatın anlamsızlığı ya da acısı karşısında müzik, gerçeği inkâr etmeden yaşamı onaylamanın bir yolunu açar. Bu yüzden 'hata' ifadesi güçlüdür: Müzik olmadan dünya mantıken kusurlu, eksik, hatta katlanılmaz bir yer olurdu.

Sözün bugünkü okura söylediği şey, sanatın insan yaşamındaki yerinin basit bir süsleme olmadığıdır. Rasyonel düzen, verimlilik ve fayda gibi değerlerin egemen olduğu bir dünyada Nietzsche, estetik deneyimin insanı insan yapan derin bir ihtiyaç olduğunu hatırlatır. Müziğin ya da genel olarak sanatın, hayatı daha anlamlı kılma gücüne dikkat çeker.

Bu söz, Nietzsche'nin 'Putların Alacakaranlığı' adlı eserinin 'Özdeyişler ve Oklar' bölümünde yer alan 33 numaralı aforizmadır. Nietzsche'nin yaşamı boyunca müziğe olan derin ilgisi ve özellikle gençlik dönemindeki beste denemeleri düşünüldüğünde, müziğin onun felsefesindeki kurucu rolü bu kısa cümlede özlü bir ifade bulur.