İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Aşırı zenginler iyi insanlar değildir.”

— Platon (MÖ 428 – MÖ 348)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

Antik Yunanca aslı

οὐκ εἰσὶν οἱ παμπλούσιοι ἀγαθοί

Ne anlatıyor?

Platon bu veciz ifadesinde, kişinin ahlaki değeri ile maddi zenginliği arasında doğrudan bir bağ olmadığını, hatta aşırı servetin erdemli bir yaşamın önünde engel olabileceğini dile getirir. Ona göre iyi insan, ruhunun düzenini kurmuş, adaletli ve ölçülü olandır; oysa sınırsız servet, ölçüsüzlüğü ve açgözlülüğü besler.

Bu düşünce Platon'un genel ahlak anlayışıyla uyumludur. Erdem, ruhun düzenli hali olarak görülür; zenginlik ise ancak doğru kullanıldığında işe yarar bir araç olabilir. Aşırı zenginlik, kişinin arzularına yenik düşmesini kolaylaştırdığı için ahlaki bozulmaya yol açabilir. Platon bu yüzden servete değil, ruha ve adalete öncelik verilmesi gerektiğini savunur.

Söz, antik dönemden bugüne uzanan bir ahlaki eleştirinin parçasıdır: Zenginlik tek başına ne iyilik getirir ne de kişiyi iyi yapar. Önemli olan, sahip olunan şeylerin hangi amaçla ve nasıl kullanıldığıdır. Bu bakımdan ifade, tüketim kültürünün değerleriyle sürekli yüzleşen günümüz okuruna ölçülü bir yaşamı hatırlatır.

Hangi bağlamda söylendi?

Söz, Platon'un geç dönem eserlerinden Yasalar'ın 5. kitabının 743c bölümünde geçer. Bu kitapta Platon, ideal bir devletin yurttaşlarının nasıl bir karaktere ve mülkiyet anlayışına sahip olması gerektiğini tartışır; servet ile erdem arasındaki ilişkiyi değerlendirirken bu yargıya varır.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler